يكى از حقايق و معارف بلند قرآن اين است كه سراسر ذرات جهان خدا را سجده مى كنند و به حمد و تسبيح و تقديس او مشغولند. و اين حقيقت جز از قرآن، از هيچ مكتبى به اين گستردگى شنيده نشده است.

به عبارت روشن تر همه ذرات وجود، از دل اتم ها گرفته تا درون كهكشان ها و سحابى ها اين سه وظيفه بزرگ را انجام مى دهند.

١. همه موجودات جهان خدا را «سجده» مى كنند.

٢. سراسر جهان هستى خدا را «حمد و ثنا» مى گويند.

٣. تمام موجودات، خدا را «تسبيح و تنزيه» مى كنند.

تو گويى سراسر جهان خضوع و فروتنى، گوش و زبان، روح و احساس، درك و مسئوليت، نور و روشنايى و علم و دانش است.

سجده با حمد و تسبيح تفاوت روشنى دارد كه نياز به بيان ندارد، زيرا سجده، خضوع و ابراز كوچكى است در حالى كه حمد و تسبيح، بيان كمال و جمال خدا و پيراستن او از نقص و عيب است.

تفاوت حمد و تسبيح

هرگاه خدا را از اين نظر ستايش كنيم كه او داراى صفات كمال و جمال و مبدأ كارهاى نيك و سودمند است، در اين صورت ستايش ما را «حمد»