منشور جاويد - سبحانى، شیخ جعفر - الصفحة ٢٢١
براى خود خدايى داشت و آن را مى پرستيد و به خدايان ديگر اعتنايى نداشت. مقصود اين است كه تمام اين خدايان گوناگون، مخلوقى بيش نيستند و به جاى توجه به اين خدايان متعدد بايد به يك خدا توجه نمود و امّا يگانگى اين خدا چگونه است و وحدت آن از كدام وحدت هاست؟ آيه هاى ياد شده ناظر به اين قسمت نيست، بلكه بايد آن را از اشاراتى كه در قرآن به اين وحدت است استفاده نمود.
احاديث شيعه در يگانگى خدا
در احاديثِ پيشوايان شيعه هر دو مطلب، كه در برهان عقلى مطرح گرديد، وارد شده است; يعنى هم تصريح شده است كه براى وجود خدا، نهايتى نيست، از اين جهت براى او نظيرى نيست و هم وارد شده است كه وحدت او، وحدت عددى نيست. اينك بيان هر دو مطلب.
خداوند موجود نامتناهى است
امام هشتم (عليه السلام) در خطبه اى كه در حضور جمعى از بزرگان القا كرد، چنين فرمود:
«ليس له حدّ ينتهى إلى حدّه ولا له مثل فيعرف بمثله».[١]
«براى او حدّى نيست كه وجود او با آن پايان پذيرد، و براى او نظير و مانندى نيست كه از روى مقايسه به آن شناخته شود».
جاى دقت اين جاست كه پس از نفى حد از خدا، مسئله نفىِ مانند را مطرح مى كند، زيرا نامحدود بودن، ملازم با نفىِ مانند مى باشد.
[١] توحيد صدوق، ص ٢٣.