فرهنگ شیعه - خطيبي کوشکک، محمد و همکاران - الصفحة ٣٠٦ - 1 شفاعت با توحيد عبادى ناسازگار است و گونهاى شرك محسوب مىگردد
توقّف در صحراى محشر نجات مىبخشد و دادگاه الهى پس از آن برپا مىگردد. بنابر برخى روايات، «مقام محمود» كه قرآن كريم آن را به پيامبر ٦ وعده داده است، همين شفاعت كبرى است (الميزان، ١/ ١٧٥ و ١٧٩). با شفاعت پيامبر ٦ در قيامت، باب شفاعت گشوده مىشود و انبيا و اوليا، از امّتهاى خويش شفاعت مىكنند (معادشناسى، ٩/ ١٣٣). برخى دانشمندان سه گونه شفاعت ديگر را نيز براى پيامبر ٦ در قيامت برشمردهاند:
يكى شفاعت گروهى از انسانها براى ورود بىحساب به بهشت؛ دوم شفاعت درجات مؤمنان كه از اين گذر بر درجه اهل ايمان در بهشت افزون مىگردد؛ سوم شفاعت كسانى كه مستحقّ دوزخ شدهاند، ولى هنوز بدان وارد نشدهاند (بحارالانوار، ٦/ ٦٣).
پيامدهاى تربيتى:
اعتقاد به شفاعت پيامدهاى تربيتى سازندهاى دارد كه عبارتاند از: ١. پديدارى روح اميد در گناهكاران و دورى از نااميدى از رحمت خداى متعال و اين موجب مىشود كه آنان روى به توبه آورند و بيشتر در گناه فرو نروند. ٢. ايجاد رابطه معنوى با اولياى الهى. در شفاعت، گونهاى رابطه ميان شفيع و شفاعتشونده برقرار مىشود. كسى كه به شفاعت اولياى الهى اميد مىبندد، مىكوشد خويش را بدانان نزديك كند و از گناه و زشتى دست بردارد.
٣. از آن رو كه يكى از شرطهاى شفاعت، رضايت خداوند است، شخص گناهكار مىكوشد با تغيير رفتار، رضايت الهى را كسب كند (بحار الانوار، ٨/ ٥٣). ٤. شفاعت موجب توجّه انسان به پيامبر ٦، اهل بيت (ع)، قرآن، رحم، توبه، علما و ...
مىشود (پيام قرآن، ٦/ ٥٢٧- ٥٢٣).
شبههها:
برخى فرقهها، شبهههايى درباره شفاعت پيش كشيدهاند. اين شبههها، شفاعت تشريعى به معناى وساطت براى آمرزش را هدف گرفتهاند.
مهمترين شبههها در اين باب عبارتاند از:
١. شفاعت با توحيد عبادى ناسازگار است و گونهاى شرك محسوب مىگردد.
اين شبهه را وهّابيان (وهابيّت) مطرح ساختهاند. وهّابيان نيز همانند ديگر مسلمانان، شفاعت را پذيرفتهاند و معتقدند كه پيامبر ٦ و ديگر شفيعان گناهكاران امّت را شفاعت خواهند كرد؛ ولى نبايد در اين جهان از آنان شفاعت خواست؛