شرح مثنوى - شهيدى، سید جعفر - الصفحة ١٥١ - قصه مرى كردن روميان و چينيان در علم نقاشى و صورتگرى

ساكت: خاموش.

مُضِلّ: (اسم فاعل از اضلال) گمراه كننده و اينجا به معنى سر گردان است.

صَيْقل: زداينده.

اهل صيقل: استعارت از صوفيان كامل.

بو و رنگ: استعارت از اعراض كه به وسيله آنها بتوان اشياء را تشخيص داد.

انعكاس حقيقت در دل صوفيان چنان است كه تمييز نتوان داد آيا اين دل است كه جلوه‌گاه حقيقت شده است و يا خود حقيقت است، و عقل سر گردان مى‌ماند كه اين جلوه اوست بر دل يا آن كه او خود دل است:

عراقى و يا چنان كه شبسترى گويد:

و اين دل است كه تجلى گاه نقشها مى‌شود و آن نقشها را مى‌نماياند. صوفيان كامل كه جلا دهنده دلهاى سالكانند جمال حق را بى‌پرده مشاهده مى‌كنند و هر لحظه حقيقتها بر دلشان منعكس مى‌گردد.

ب ٣٤٩٤- ٣٤٩٣ نقش: صورت، صورت ظاهر.

قِشر: پوست.