فقه اهل بیت علیهم السلام - فارسی - موسسه دائرة المعارف فقه اسلامی - الصفحة ٩١ - آشنايى با دايرة المعارف فقه اسلامى طبق مذهب اهلبيت(ع)

د: از جهت بسيط يا مركب بودن رابطه مدخل‌ها :

ـ برخى مفرد بسيطند، مانند «أب».

ـ برخى مركبند، مانند «يوم الشك» و «الحجر الاسود».

هـ: ا زجهت رابطه مدخل‌ها با علوم ديگر:

ـ برخى از مدخل‌ها در علم ديگرى به تفصيل آمده‌اند، اما در فقه از جهت تطبيقات آنها بحث مى‌شود، مانند «اجماع» و «استصحاب».

ـ بعضى از مدخل‌ها مشترك لفظى ـ و بلكه گاه مشترك معنوى ـ در چند علم هستند، مانند «ابتلا» و «اراده».

سوم، تقسيم مدخل‌ها: استفاده از شيوه الفبايى در تدوين دايرة المعارف معمولاً با مشكل تكرار در بيان مطالب و تداخل بحث‌ها روبه رو است. راه منطقى براى حل اين‌مشكل و يا كاستن از آن، تعيين ضابطه در تقسيم بندى مصطلحات و مدخل‌ها است.

در خور توجه است كه تكرار مطالب به صورت اجمال و تفصيل اشكال ندارد بلكه اين نوع تكرار در دايرة المعارف امر پسنديده و مطلوبى است.

پايه و ضابطه ما در تقسيم بندى مدخل‌ها، توجه به طبيعت و سطح مباحثى است كه تحت هر مدخل قرار مى‌گيرد؛ زيرا مدخل‌ها كليدهايى هستند كه هريك مجموعه‌اى از مطالب فقهى را تحت پوشش مى‌گيرند. پس بايد «معنون» يعنى مطالب و مباحث فقهى تحت عنوانها ، ضابطه و معيار تقسيم بندى قرار گيرد، نه خود عنوان‌ها.

با اين توضيح در مى‌يابيم كه اقسام اوليه عناوين و مدخل‌ها عبارت اند از: مدخل‌هاى اصلى، مدخل‌هاى فرعى، مدخل‌هاى تركيبى، مدخل‌هاى راهنما.