٢ ص
٣ ص
٤ ص
٥ ص
٦ ص
٧ ص
٨ ص
٩ ص
١٠ ص
١١ ص
١٢ ص
١٣ ص
١٤ ص
١٥ ص
١٦ ص
١٧ ص
١٨ ص
١٩ ص
٢٠ ص
٢١ ص
٢٢ ص
٢٣ ص
٢٤ ص
٢٥ ص
٢٦ ص
٢٧ ص
٢٨ ص
٢٩ ص
٣٠ ص
٣١ ص
٣٢ ص
٣٣ ص
٣٤ ص
٣٥ ص
٣٦ ص
٣٧ ص
٣٨ ص
٣٩ ص
٤٠ ص
٤١ ص
٤٢ ص
٤٣ ص
٤٤ ص
٤٥ ص
٤٦ ص
٤٧ ص
٤٨ ص
٤٩ ص
٥٠ ص
٥١ ص
٥٢ ص
٥٣ ص
٥٤ ص
٥٥ ص
٥٦ ص
٥٧ ص
٥٨ ص
٥٩ ص
٦٠ ص
٦١ ص
٦٢ ص
٦٣ ص
٦٤ ص
٦٥ ص
٦٦ ص
٦٧ ص
٦٨ ص
٦٩ ص
٧٠ ص
٧١ ص
٧٢ ص
٧٣ ص
٧٤ ص
٧٥ ص
٧٦ ص
٧٧ ص
٧٨ ص
٧٩ ص
٨٠ ص
٨١ ص
٨٢ ص
٨٣ ص
٨٤ ص
٨٥ ص
٨٦ ص
٨٧ ص
٨٨ ص
٨٩ ص
٩٠ ص
٩١ ص
٩٢ ص
٩٣ ص
٩٤ ص
٩٥ ص
٩٦ ص
٩٧ ص
٩٨ ص
٩٩ ص
١٠٠ ص
١٠١ ص
١٠٢ ص
١٠٣ ص
١٠٤ ص
١٠٥ ص
١٠٦ ص
١٠٧ ص
١٠٨ ص
١٠٩ ص
١١٠ ص
١١١ ص
١١٢ ص
١١٣ ص
١١٤ ص
١١٥ ص
١١٦ ص
١١٧ ص
١١٨ ص
١١٩ ص
١٢٠ ص
١٢١ ص
١٢٢ ص
١٢٣ ص
١٢٤ ص
١٢٥ ص
١٢٦ ص
١٢٧ ص
١٢٨ ص
١٢٩ ص
١٣٠ ص
١٣١ ص
١٣٢ ص
١٣٣ ص
١٣٤ ص
١٣٥ ص
١٣٦ ص
١٣٧ ص
١٣٨ ص
١٣٩ ص
١٤٠ ص
١٤١ ص
١٤٢ ص
١٤٣ ص
١٤٤ ص
١٤٥ ص
١٤٦ ص
١٤٧ ص
١٤٨ ص
١٤٩ ص
١٥٠ ص
١٥١ ص
١٥٢ ص
١٥٣ ص
١٥٤ ص
١٥٥ ص
١٥٦ ص
١٥٧ ص
١٥٨ ص
١٥٩ ص
١٦٠ ص
١٦١ ص
١٦٢ ص
١٦٣ ص
١٦٤ ص
١٦٥ ص
١٦٦ ص
١٦٧ ص
١٦٨ ص
١٦٩ ص
١٧٠ ص
١٧١ ص
١٧٢ ص
١٧٣ ص
١٧٤ ص
١٧٥ ص
١٧٦ ص
١٧٧ ص
١٧٨ ص
١٧٩ ص
١٨٠ ص
١٨١ ص
١٨٢ ص
١٨٣ ص
١٨٤ ص
١٨٥ ص
١٨٦ ص
١٨٧ ص
١٨٨ ص
١٨٩ ص
١٩٠ ص
١٩١ ص
١٩٢ ص
١٩٣ ص
١٩٤ ص
١٩٥ ص
١٩٦ ص
١٩٧ ص
١٩٨ ص
١٩٩ ص
٢٠٠ ص
٢٠١ ص
٢٠٢ ص
٢٠٣ ص
٢٠٤ ص
٢٠٥ ص
٢٠٦ ص
٢٠٧ ص
٢٠٨ ص
٢٠٩ ص
٢١٠ ص
٢١١ ص
٢١٢ ص
٢١٣ ص
٢١٤ ص
٢١٥ ص
٢١٦ ص
٢١٧ ص
٢١٨ ص
٢١٩ ص
٢٢٠ ص
٢٢١ ص
٢٢٢ ص
٢٢٣ ص
٢٢٤ ص
٢٢٥ ص
٢٢٦ ص
٢٢٧ ص
٢٢٨ ص
٢٢٩ ص
٢٣٠ ص
٢٣١ ص
٢٣٢ ص
٢٣٣ ص
٢٣٤ ص
٢٣٥ ص
٢٣٦ ص
٢٣٧ ص
٢٣٨ ص
٢٣٩ ص
٢٤٠ ص
٢٤١ ص
٢٤٢ ص
٢٤٣ ص
٢٤٤ ص
٢٤٥ ص
٢٤٦ ص
٢٤٧ ص
٢٤٨ ص
٢٤٩ ص
٢٥٠ ص
٢٥١ ص
٢٥٢ ص
٢٥٣ ص
٢٥٤ ص
٢٥٥ ص
٢٥٦ ص

فقه اهل بیت علیهم السلام - فارسی - موسسه دائرة المعارف فقه اسلامی - الصفحة ٣٧ - مكتب فقهى اهل بيت(ع)* سيدمحمود هاشمى شاهرودى

باقى ماندند و او از بخشى از آنها، مستطرفات كتاب سرائر را استخراج كرد.

برخى از اصول نزد سيد رضى الدين على بن طاووس متوفاى سال ٦٦٤ نيز موجود بود و او در كتاب كشف المحجة از آنها نام مى‌برد و تصانيف خود را از آنها نقل مى‌كند.از آن پس، تلف شدن تدريجى و كم ياب شدن نسخه‌هاى اصلى اصول ادامه يافت تا به زمان ما رسيد كه وضع آن چنان است كه مى‌بينيم. شايد در گوشه و كنار دنيا نسخه‌هايى از آنها وجود باشد كه از آن خبر نداريم، واللّه‌ العالم. (٥٥)

عمده كتاب هاى اصول در چهار مجموعه بزرگ حديثى: كافى، فقيه من لايحضره الفقيه، تهذيب و استبصار گرد آورى شده است. اين مجموعه‌هاى حديثى، حجم بزرگى از احاديث احكام را در بر دارند كه همه اين احكام از پيامبر(ص) يا ائمه معصوم صادر شده است: در كافى ١٦١٩٩ حديث، در تهذيب ١٣٥٩٠ حديث، در من لايحضره الفقيه ٥٩٦٣ حديث و در استبصار ٥٥١١ حديث آمده است. وجود چنين حجمى از احاديث احكام، از امتيازات فقه اهل بيت(ع) است.

پس از آن، در قرن يازدهم، شيح حرّ عاملى، همه احاديث احكام كتب اربعه و ديگر كتاب ها و اصولى را كه بدان دسترسى داشت، در دايرة المعارف حديثى بى نظير وسائلالشيعه گرد آورى كرد كه مجموعاً ٣٥٨٥٠ حديث را دربر دارد.

سپس ميرزا حسين نورى، با استدراك كار نويسنده وسايل، ديگر احاديث مربوط به احكام را كه در ساير كتاب هاى حديثى يافته بود، در مستدرك الوسائل گرد آورى كرد كه بالغ بر ٢٣٠٠٠ حديث است. بدين ترتيب، مجموع روايات اين دو مجموعه، نزديك به شصت هزار حديث است كه همه مربوط به احكام فرعى فقهى مى‌باشند. نظير اين كار در هيچ مذهب ديگرى يافت نمى‌شود.

با پايان گرفتن اين عصر ـ عصر صدور بيان شرعى ـ در سال ٣٢٩ هـ كه ارتباط با امام


(٥٥) الذريعة الى تصانيف الشيعه،ج٢،ص١٣٤ ـ ١٣٥.