٤. پويايى و به روز بودن: بى ترديد باز بودن ميدان اجتهاد براى فقيه در استفاده از ادلّه شرعى، او را وامى دارد تا مسائل ملموس و مورد ابتلاى مردم را به بحث بكشاند. اين عامل، سهمى ويژه در ايجاد فضاى مساعد براى ابتكار و پويايى و روز آمدى فقه شيعه دارد.

اين ويژگى‌ها فقه شيعه و مؤسسات فقهى را برمى‌انگيزاند تا به جستجوى عرصه‌ها و امكاناتى برخيزند كه مى‌توان با كمك آنها به اهداف اسلامى و انسانى خود نزديك شوند.

كار دايرة المعارفى از مهم‌ترين اين چشم اندازهاست كه مى‌تواند گوهرهاى نهفته فقه شيعه را آشكار ساخته و دقايق و اسرار آن را براى همگان روشن نمايد.

از عوامل ديگرى كه نياز به شناخت فقه شيعه را تشديد مى‌كند، تشكيل جمهورى اسلامى در ايران است كه بناى نظام و مقررات و قوانين آن براساس اين فقه است.

با توجّه به اين جهات، روشن مى‌شود كه تدوين دايرة المعارف فقهى بر اساس مذهب اهل بيت(ع) از ضرورت‌هاى اجتناب‌ناپذير است و اين مسؤوليت سنگينى است بر دوش همه افرادى كه خواستار حيات و عزت فقه اسلامى هستند و مسؤول حراست از آن مى‌باشند آن گونه كه فقهاى بزرگ پيشين، اين فقه را حفظ كرده و مسؤوليت خود را در برابر آن به خوبى ادا كرده و رسالت خود را به بهترين شكل به انجام رساندند.

تأسيس مؤسسه دايرة المعارف فقه اسلامى

رهبر انقلاب اسلامى و ولى امر مسلمين آيت اللّه‌ العظمى سيد على خامنه‌اى ـ دام ظلّه الشريف ـ در سال ١٣٦٩ فرمان تأسيس مؤسسه‌اى را به منظور تهيه و تنظيم دايرة‌المعارف فقه اسلامى طبق مذهب اهل بيت (ع) صادر فرمود. معظم له اين مهم را به آيت اللّه‌ سيد محمود