فقه اهل بیت علیهم السلام - فارسی - موسسه دائرة المعارف فقه اسلامی - الصفحة ١٨٤ - رسالة في جواز بيع الوقف شيخ محمد على بن ملا مهدى آرانى كاشانى
٢ . مرحوم ابن ادريس كه قائل به حرمت فروش وقف مؤبّد است، بلكه ايشان در رابطه با منع از فروش وقف مؤبد ادعاى اجماع كرده است. (٣٢)
٣ . علامه حلى در بعضى از كتابهايش:
الف) در كتاب ارشاد باب بيع، از فروش وقف منع كرده مگر در صورتى كه خراب شود ومنجر به اختلاف بين ارباب وقف شود. (٣٣)
واين سخن او با سخنانى كه سابقاً از او نقل نموديم در دو نكته اختلاف دارد:
١. در اين جا شرط خراب شدن وقف را مطرح فرموده است.
٢. خراب شدن را به اختلاف بين ارباب وقف مقيّد كرده.
ب) در كتاب ارشاد باب وقف، فروش وقف را در صورتى كه موجب اختلاف بين ارباب وقف شود و خوف خرابى در آن باشد جايز دانسته . (٣٤)
در اين جا از عبارات باب وقف از كتاب شرايع وقواعد (٣٥) پيروى كرده است.
ج) در كتاب مختلف مىنويسد:
يجوز بيعه مع خرابه وعدم التمكّن من عمارته، أو مع خوف فتنة بين أربابه يحصل فيها فساد لايستدرك مع بقائه. (٣٦)
منشأ اختلاف فقها
منشأ اختلاف اقوال ظاهراً صحيحه على بن مهزيار است كه در آن جواب دو نامه از امام زمان ـ عليه السلام ـ وجود دارد؛ يكى به عنوان صدر روايت مطرح شده وديگرى به عنوان ذيل روايت. در صدر آن آمده است: «قال: كتبت إلى ابي جعفر(ع): إنّ فلاناً...» در ذيل آمده است: «وكتبت إليه: إنّ الرجل كتب: إنّ بين... .» عين عبارت آن صحيحه را
(٣٢) ر.ك: سرائر، ج ٣، ص ١٥٣.
(٣٣) ر.ك: ارشاد الاذهان، ج ١، ص٣٦.
(٣٤) ر.ك: ارشاد الاذهان، ج ١، ص ٤٥٥.
(٣٥) ر.ك: شرائع الاسلام، ج ٢، ص ٢٢٠ ؛ قواعد الاحكام، ج ٢، ص٤٠١.
(٣٦) مختلف الشيعه، ج ٦، ص ٢٥١، مسأله ٢٥.