فقه اهل بیت علیهم السلام - فارسی - موسسه دائرة المعارف فقه اسلامی - الصفحة ١٢٩ - بررسى فقهى حكم عده زنان بدون رحم آيت اللّه محمد مؤمن
صحيحه حلبى از يك سو و ديگر روايات از سوى ديگر، به همان گونه كه هم اكنون نقل كردهايم چنين مىگويد:
«و الذي يزيد ما قدمناه بيانا، من ان عدة المسترابة ثلاثة اشهر، ما رواه احمد بن محمد بن عيسى فذكر صحيحة اسماعيل بن سعد الاشعري ثم صحيحة زرارة ثم خبر محمد بن حكيم هذا.» (٥٤)
اين گفته ما كه: «عده زن مورد شك، در آبستنى سه ماه است» با اين روايات روشنتر مىشود؛ روايتى كه احمد بن محمد بن عيسى آورده است. و نيز صحيحه اسماعيل بن سعد اشعرى، صحيحه زراره و سپس روايت محمد بن حكيم.
بدين سان، مرحوم شيخ روايت محمد بن حكيم را دليل و رساننده اين مىداند كه عده آن دسته از زنان، همان سه ماه است. و روشن است كه اين روايت، آن گاه مىتواند رساننده اين مطلب باشد كه موضوع آن «زنى كه همانند وى عادت مىشود ولى خود وى نمىشود» باشد و گرنه زنى كه تاكنون قاعدگى نداشته و همسان او نيز ندارد، مورد شك و ترديد نيست، بلكه خردسالى است كه عدهاى هم ندارد.
بارى، ساختار عبارت گواه است بر اين كه واژه «لا» افزوده شده است.باز در تاييد اين مطلب، مىتوان گفت كه مرحوم ثقة الاسلام كلينى، همين روايت را با سند ديگرى در بخش «زنى كه مورد شك نسبت به باردارى است» از امام هفتم(ع) آورده است:
عن ابى الحسن(ع) قال: «قلت له: المراة الشابة التى تحيض مثلها يطلقها زوجها فيرتفع طمثها، كم عدتها؟ قال: ثلاثة اشهر، قلت: فانها ادعت الحبل بعد ثلاثة اشهر، قال: عدتها تسعة اشهر، قلت: فانها ادعت الحبل بعد تسعة اشهر قال: انما الحبل تسعة اشهر. (٥٥)
(٥٤)تهذيب، شيخ طوسى، ج٨، ص٦٨ ـ ٦٩.
(٥٥)كافى، شيخ كلينى ، ج٦، ص١٠١.