تشریح المطالب؛ شرح فارسی بر مکاسب - ذهنی تهرانی، سید محمد جواد - الصفحة ٨٦٧ - مسئله چهارم مسابقه گذاردن در بازيهائى كه نصى بر جوازش نرسيده و عوضى نيز بر آن قرار نگذارند

و نيز مى‌توان در اثبات تحريم به فرموده امام عليه السّلام در بيان حكم بازى با آلت اربعة عشر تمسّك نمود حضرت فرمودند:

هيچ بازى از بازى‌ها غير از رهان و رمى را مستحب و حلال ندان.

مقصود از « رهان » رهان الفرس يعنى مسابقه اسب‌دوانى است بنابراين غير از مسابقه اسب‌دوانى و نيز تيراندازى بقيّه مسابقات و مراهنات نامشروع بوده كه از جمله آنها مورد بحث مى‌باشد چه آنكه بدون شكّ و ترديد عنوان « لهو » و « لعب » بآن صادق است زيرا بديهى است كه عوض در صدق ايندو عنوان هيچ مدخليّتى ندارد. و مؤيّد ادلّه تحريم، حديثى است كه مدلولش اينستكه:

هرلهو مؤمن باطل است مگر سه تا، سپس حضرت اسب‌دوانى و بازى نمودن مرد با همسرش را از افراد اين سه تا معرّفى فرمودند.

و شايد بتوان گفت بخاطر همين ادلّه است كه مرحوم صاحب رياض به تبعيّت از صاحب مهذّب جهت اثبات تحريم در مسئله مورد بحث به ادلّه‌اى كه لعب را حرام معرّفى كرده‌اند استدلال نموده.

سپس مرحوم مصنّف مى‌فرمايند:

ولى مى‌توان در استدلال مزبور اشكال نمود و گفت:

در جائيكه باين افعال غرض صحيحى تعلّق گرفته باشد بطورى كه آنها را از صدق لهو عرفا خارج نمايد چون موضوع منتفى است حكم بحرمت نيز بايد ساقط باشد، بنابراين نتيجه آنست كه بگوئيم:

حكم بحرمت منوط بصدق لهو بوده و در هرموردى كه با اين عنوان صادق باشد حرمت نيز ثابت بوده و در غير آن مى‌بايد حكم باباحه نمود مگر آنكه اين رأى قول بفصل بوده كه البتّه در اينفرض ملتزم شدن بآن صحيح نمى‌باشد ولى معلوم نيست اينطور باشد و عنقريب شطرى درباره آن صحبت خواهيم نمود و در وقتيكه موضوع لهو و حكم آنرا متعرّض مى‌شويم بشرح آن انشاء اللّه مى‌پردازيم.

شرح مطلوب‌

قوله: بناء انّه مطلق المغالبة: ضمير در « انّه » به قمار راجع است.