پيام امام امير المومنين(ع) - مكارم شيرازى، ناصر - الصفحة ٨٣٧ - شرح و تفسير كسى كه عمرش باقى است روزىاش مىرسد

شرح و تفسير كسى كه عمرش باقى است روزى‌اش مى‌رسد

امام عليه السلام در اين گفتار حكيمانه در برابر سؤال پيچيده‌اى جواب پيچيده‌اى بيان فرموده است. «از امام عليه السلام پرسيدند: اگر درِ خانه كسى را به روى او ببندند و در همان جا محبوس گردد از كجا روزى‌اش مى‌رسد؟ امام عليه السلام در پاسخ فرمود: از همان جا كه اجل به سراغ او مى‌آيد»؛

(وَ قِيلَ لَهُ عليه السلام لَوْ سُدَّ عَلَى رَجُلٍ بَابُ بَيْتِهِ وَتُرِكَ فِيهِ مِنْ أَيْنَ كَانَ يَأْتِيهِ رِزْقُهُ مِنْ حَيْثُ يَأْتِيهِ أَجَلُهُ)

. در اين‌جا سؤالى است كه ابن ابى الحديد آن را در آغاز تفسيرى كه بر اين گفتار شريف دارد ذكر كرده است و آن اين‌كه بسيار ديده شده افرادى را در زندان يا خانه يا غارى محبوس كرده‌اند و از گرسنگى مرده‌اند، بنابراين چگونه پاسخ امام عليه السلام در اين‌جا قابل قبول است؟

به تعبير ديگر، مرگ، فناست و فنا براثر اسبابش كه از جمله آن عدم تغذيه است حاصل مى‌شود، بنابراين نمى‌توان آن را با حيات كه سببش رزق و روزى است قياس كرد.

در پاسخ اين مطلب همه شارحان و از جمله ابن ابى‌الحديد تقريبا راه واحدى را برگزيده‌اند و آن اين‌كه اين سخن مربوط به جايى است كه اراده و مشيت الهيه تعلق گرفته باشد كسى زنده بماند و در اين حال خداوند از طرق ممكن اسباب ادامه حيات او را فراهم مى‌كند؛ مثلًا خدا مى‌خواست اصحاب كهف سيصد و نه‌