پيام امام امير المومنين(ع) - مكارم شيرازى، ناصر - الصفحة ١٢٦ - شرح و تفسير غضب و جنون!
در آيات قرآن مجيد و روايات اسلامى درباره كظم غيظ (فروخوردن خشم) و نكوهش غضب تعبيرات بسيار پرمعنا آمده است. در سوره «شورى» يكى از نشانههاى افراد باايمان را اين مىشمرد كه چون از دست كسى عصبانى مىشوند او را مىبخشند و خشم خود را فرو مىخورند. «وَإِذَا مَا غَضِبُوا هُمْ يَغْفِرُونَ». [١]
در آيه ١٣٤ سوره «آل عمران» در نشانههاى مؤمنان و نيكوكاران مىفرمايد:
«آنها كسانى هستند كه در زمان شادكامى و ناراحتى در راه خدا انفاق مىكنند و خشم خود را فرو مىبرند و از خطاى مردم درمىگذرند»؛ «الَّذِينَ يُنْفِقُونَ فِي السَّرَّاءِ وَالضَّرَّاءِ وَالْكَاظِمِينَ الْغَيْظَ وَالْعَافِينَ عَنِ النَّاسِ وَاللَّهُ يُحِبُّ الْمُحْسِنِينَ».
خطرات غضب بهقدرى است كه در حديثى از حضرت رسول خدا صلى الله عليه و آله مىخوانيم: مردى خدمت آن حضرت آمد، عرض كرد:
«يَا رَسُولَ اللَّهِ عَلِّمْنِي عِظَةً أَتَّعِظُ بِهَا؛
اندرزى به من بده تا از آن پند گيرم»، فرمود:
«انْطَلِقْ وَلا تَغْضَبْ؛
برو و هرگز غضب مكن». آن مرد بار ديگر همان تقاضا را از پيامبر صلى الله عليه و آله كرد و حضرت همان جمله را تكرار فرمود و همچنين در مرتبه سوم. [٢]
در حديث ديگرى از همان حضرت عليه السلام آمده است كه شخصى خدمتش رسيد و چنين تقاضايى كرد، پيامبر صلى الله عليه و آله به او فرمود: «برو و هرگز غضب مكن». آن مرد عرض كرد: همين يك دستور مرا كافى است. سپس به سراغ خانوادهاش آمد و مشاهده كرد كه در ميان قبيله او جنگى درگرفته، در برابر هم صف كشيدهاند و اسلحه برداشتهاند، هنگامى كه اين منظره را ديد او هم اسلحه برداشت و در كنار آنها ايستاد ناگهان به ياد كلام پيامبر صلى الله عليه و آله افتاد، سلاح را بر زمين افكند و به سوى جمعيت دشمنانش آمد و گفت: اى جمعيت اگر بر شما جراحت يا قتل يا ضربى وارد شده كه اثرى از آن باقى نمانده من از مال خودم ادا مىكنم.
[١]. شورى، آيه ٣٧
[٢]. كافى، ج ٢، ص ٣٠٣، ح ٥