پيام امام امير المومنين(ع) - مكارم شيرازى، ناصر - الصفحة ٦٤٥ - شرح و تفسير دِين اغنيا به فقرا
شرح و تفسير دِين اغنيا به فقرا
امام عليه السلام به يكى از اصول مهم اسلام در اين كلام نورانى اشاره كرده و بيان مىكند كه نظام اقتصادى اسلام نظامى بسيار حسابشده است بهگونهاى كه اگر مطابق آن رفتار شود در سراسر كشور اسلام فقير و نيازمندى باقى نخواهد ماند.
مىفرمايد: «خداوند سبحان قُوت (و نيازهاى) فقرا را در اموال اغنيا واجب و معين كرده است، ازاينرو هيچ فقيرى گرسنه نمىماند مگر به سبب بهرهمندى غنى (و ممانعت او از پرداخت حق فقير) و خداى متعال (روز قيامت) دراينباره از آنها سؤال و بازخواست مىكند»؛
(إِنَّ اللَّهَ سُبْحَانَهُ فَرَضَ فِي أَمْوَالِ الْأَغْنِيَاءِ أَقْوَاتَ الْفُقَرَاءِ: فَمَا جَاعَ فَقِيرٌ إِلَّا بِمَا مُتِّعَ [١] بِهِ غَنِيٌّ، وَ اللَّهُ تَعَالَى سَائِلُهُمْ عَنْ ذلِكَ)
. بعضى از شارحان نهجالبلاغه اين كلام شريف را به مسئله زكات اشاره دانستهاند و تعبير به «فرض» نيز مىتواند اشاره به همين معنا باشد.
روايات فراوانى نيز اين معنا را تأييد مىكند و در آنها تصريح شده كه آنچه به عنوان زكات در اسلام فرض شده دقيقاً بهاندازه نياز فقراست، بهگونهاى كه اگر همه اغنيا به وظيفه دينى خود در باب زكات عمل كنند فقيرى باقى نخواهد ماند.
در حديثى از امام صادق عليه السلام كه در ذيل حكمت ٢٥٢ نيز به آن اشاره شد
[١]. در بسيارى از نسخ به جاى «مُتِّعَ»، «مَنَعَ» آمده كه مناسبتر به نظر مىرسد و مفهوم جمله اين مىشود: هيچكس فقير نمىشود مگر به سبب منع اغنيا از حقوق آنها