پيام امام امير المومنين(ع) - مكارم شيرازى، ناصر - الصفحة ١٦٧ - ٢ و فى حديثه عليهالسلام هذَا الْخَطِيبُ الشَّحْشَحُ
٢ و فى حديثه عليهالسلام هذَا الْخَطِيبُ الشَّحْشَحُ.
امام عليه السلام (اشاره به صعصعة بن صوحان يا خطيب قوم قيس بن شباب) فرمود:
اين خطيبِ ماهر و زبردستى است. [١]
مرحوم سيّد رضى (در تفسير اين كلام شريف) مىگويد: منظور امام عليه السلام اين است كه او در سخنرانى، سخت ماهر و چيره است و هركس در سخن، يا در سير و حركت، چابك و زبردست باشد به او «شَحْشَح» اطلاق مىشود و «شحشح» در
[١]. سند گفتار حكيمانه:
مرحوم خطيب در مصادر از تاريخ طبرى در حوادث سال ٣٦ نقل مىكند كه بعد از واقعه (جمل) جمعى از قوم «قيس بن شباب» خدمت آن حضرت رسيدند و خطيب آنها در برابر آن حضرت خطبهاى خواند. امام عليه السلام فرمود: رؤساى شما كجا هستند؟ خطيب گفت: «أُصيبُوا تَحْتَ نِظارِ جَمَلٍ؛ آنها در جنگ جمل كشته شدند» سپس خطيب به خطبه خود ادامه داد. امام عليه السلام درباره او فرمود: اين خطيبِ ماهر و زبردستى است. سپس از قول ابن ابىالحديد نقل مىكند كه امام عليه السلام اين سخن را درباره «صعصعة بن صوحان» (كه از ياران خاص على عليه السلام بود) بيان فرمود و اين فخر براى «صعصعة» بس است كه شخصى همانند على عليه السلام او را به عنوان مهارت در خطابه و فصاحت مىستايد و واقعاً «صعصعة» از فصيحترين مردم بود. سپس ابن ابىالحديد مىگويد: اين داستان را «جاحظ» در كتاب خود آورده است. (مصادر نهجالبلاغه، ج ٤، ص ٢٠٤).
اضافه مىكنيم كه اين گفتار حكيمانه در كتب فراوان ديگرى از جمله مسند احمد، ج ١، ص ١٤٧ و مجمع الزوائد، ج ٩، ص ٥٤ و ابن عساكر در تاريخ مدينه دمشق، ج ٢٩، ص ٨، ذكر شده است