مجموعه مقالات دومين همايش مردمسالارى دينى - جمعى از نويسندگان - الصفحة ٥١
بهكار گيرد. مشاركت عامه[١] در سرنوشت، مهمترين شاخص دموكراسىهاى نوين است.
پ) اداره امور كشور براساس راى عموم مردم
نظام مردمسالار يا دموكراتيك، نظامى است كه ريشه قدرت را در شخص، گروه يا طبقه خاص متمركز و منعكس نمىكند بلكه عامه مردم را منشاء انتخاب و اعمال حاكميت مىداند. اصل ٦ قانون اساسى در يك حكم كلى اين شاخص مهم را اين گونه بيان مىنمايد:
«در جمهورى اسلامى، امور كشور بايد به اتكاى آراى عمومى اداره شود، از راه انتخابات، انتخاب رئيسجمهور، نمايندگان مجلسشوراىاسلامى، اعضاى شوراها و نظاير اينها يا از راه همهپرسى در مواردى كه در اصول ديگر اين قانون معين مىگردد.»
حكم اين اصل در همه قواى حاكم در جمهورى اسلامى جريان دارد و همان گونه كه در متن اصل بالا بيان گرديده است، انتخابات و همهپرسى مهمترين راههاى اعمال آراى عمومى مىباشند. اصلهاى مختلف قانون اساسى در زمينه نمايندگان مجلس از جمله اصل ٦٢، انتخابات رئيس جمهور در اصل ١١٤، انتخابات خبرگان رهبرى توسط مردم در اصل ١٠٧، انتخابات رهبر به وسيله نمايندگان مردم در اصل ١٠٧، انتخابات شوراهاى استان، شهرستان، ... مطابق اصلهاى ٧ و ١٠٠، اعمال قوهمقننه از طريق همهپرسى و رأى مستقيم مردم در اصل ٥٩، اصل ١٧٧ درباره بازنگرى در قانون اساسى، انتخاب رئيس قوه قضاييه توسط رهبر منتخب نمايندگان مردم در اصل ١٥٧، انتخاب فقهاى شوراى نگهبان توسط رهبر و نيز انتخاب حقوقدانان شوراى نگهبان از طريق نمايندگان مجلس شوراى اسلامى در اصل ٩١ مهمترين طرق اعمال آراى عمومى در قانون اساسى هستند.
بديهى است دموكراسى به معناى قدرت اعمال راى عامه مردم گاه به صورت مستقيم و گاه به شكل غيرمستقيم مىباشد. در دموكراسى مستقيم[٢] تصميم سياسى مستقيماً براساس رأى
[١] -General body of the people .
[٢] -Direct democracy .