ديويد هلد چهار الگوى عمده دموكراسى پارلمانى را در دوره معاصر بررسى كرده است كه عبارت‌اند از: دموكراسى رقابتى نخبه‌گرا، دموكراسى كثرت‌گرا، دموكراسى قانونى و دموكراسى مشاركتى. وى با بررسى تفصيلى اين الگوها و نيز چهار الگو دموكراسى مستقيم، در نهايت مى‌گويد: هيچ يك از آنها قابل قبول نيستند و با مشكلات عديده‌اى مواجه‌اند.[١] وى به همين دليل با تركيب مفاهيم ليبراليسم و ماركسيسم، الگوى «خودمختارى دموكراتيك» يا «سوسياليسم ليبرال» را پيشنهاد مى‌كند. در آثار و منابع ديگر، از اين الگو تحت عنوان «دموكراسى اجتماعى» ياد شده است.[٢]

محور الگوى مطلوب ديويد هلد، مفهوم خودمختارى يا استقلال‌

A utonomy

است. وى آرزوى معطوف به خودمختارى را در يك قالب كلى بدين گونه بيان مى‌كند: «افراد بايد در تعيين شرايط زندگى خويش آزاد و برابر باشند، بدين معنى كه در تعيين چارچوبى كه هم فرصت لازم را در اختيارشان مى‌گذارد و هم آن را به گونه‌اى محدود مى‌كند كه نتوانند اين چارچوب را در خدمت نفى حقوق ديگران به كار گيرند، از حقوق برابر (و لذا اجبارهاى برابر) برخوردار باشند.»[٣]

ديويد هلد، اصل خودمختارى را بر هرگونه هدفى مبنى بر ايجاد مشاركت نامحدود يا نامشخص مقدم مى‌شمارد و شرايط تحقق آن را مهمتر از خود آن مى‌داند و معتقد است كه اين شرايط هم در ليبراليسم و هم در ماركسيسم ناديده گرفته شده است.[٤] به همين دليل براى تحقق اصلى خودمختارى بايد يك نظام تصميم‌گيرى دسته جمعى ايجاد شود كه در آن‌

[١] - هلد، ديويد. پيشين، ص ٤٠٦- ٤٢٠، ٤٢٦ و ٤٣٦

[٢] - ر. ك: ليپست، پيشين، صص ٢٠- ٤٠٦؛ اكبر، على، سيرى در انديشه‌هاى سياسى معاصر، تهران: مؤسسه فرهنگى الست، چ اول، ١٣٧٠، صص ٤١- ٢ و ٨- ٤٧؛ جاسمى، پيشين، ص ٣٥

[٣] - هلد، ديويد. پيشين، صص ٢٤ و ٤١١ و ص ٤٢٥

[٤] - پيشين، صص ٢٦- ٤١٨ و ١- ٤٢٠.