پيشوايان هدايت - حكيم، سيد منذر؛ مترجم عباس جلالي - الصفحة ١٩٢ - ٢ رسوايى واقعيت بنى اميه
١. عملى شدن وظيفه شرعى در قبال حاكم ستمپيشه
حالتى از ركود بر امت سايه افكنده بود به گونهاى كه در تلاش و فعاليت براى اتخاذ موضعى عملى و صحيح در قبال حاكم ستمپيشه زمان خود، قادر نبودند، همه مىدانستند يزيد كيست و از چنان صفات زشت و ناپسندى برخوردار است كه وى را هيچگاه شايسته زمامدارى مسلمانان قرار نمىدهد.
در چنين شرايطى بسيارى از مردم، حيران و سرگردان بوده و در عزم و اراده و تصميم خود دچار شك و ترديد شده بودند. از اينرو، امام حسين عليه السّلام حركت خود را آغاز كرد تا مواضع الهى ستمناپذيرى و مبارزه با فساد را در نهضت و قيامى بزرگ و شفاف همراه با از خودگذشتگى و ايثار در راه آرمان اسلامى، به منّصه ظهور بگذارد تا امت نيز در قبال ستم و بيداد، به اتخاذ همين موضع همت گمارد.
٢. رسوايى واقعيت بنى اميه
زمامداران غيرمعصوم و غيرقانونى كه زمام امور مسلمانان را به دست گرفتند، در انظار مردم بر اعمال خويش پوششى دينى مىنهادند و در اين راستا حكّام بنى اميه بيش از ديگران از اين شيوه فريبكارانه بهره مىجستند. زيرا معاويه نه تنها در ساخته و پرداخته كردن احاديث ساختگى براى تقويت حكومتش هيچگونه ترديدى به خود راه نمىداد، بلكه به هر وسيله ممكن در جهت فريب مسلمانان تلاش كرد و توانست ميان توده مردم تا اندازهاى در اين زمينه موفق شود.
با به حكومت رسيدن يزيد، آن هم به شيوهاى كه مورد تأييد اسلام نبود،