فقه اهل بیت علیهم السلام - فارسی - موسسه دائرة المعارف فقه اسلامی - الصفحة ١٣٦ - نگرشى به سه دايرة المعارف فقهى موسوعة جمال عبدالناصر فى الفقه الاسلامي، الموسوعة الفقهية الكويتية ، موسوعة الفقه الاسلامي طبقا لمذهب أهل بیت (ع) شيخ خالد غفورى

نويسنده به بيان ادله و مبانى پنهانى كه بتوانند خاستگاه دليل را نشان دهند دست مى‌زند كه اين روش نيازمند اجتهاد و كار آزمودگى در استنباط احكام است.

نمونه اين مطلب مقطعى از بحث «آمين» است كه ابتدا با سؤالى در باره اقوال مسأله شروع مى‌شود. (٢٩) و سپس با بررسى كلمات فقهاء به اين سؤال پاسخ مى‌دهد و قول اسكافى را مى‌آورد سپس آراء شيخ طوسى(ره) و پيروانش، و بعد به ترتيب: محقق، علامه، كركى، فاضل اصفهانى، كاشف الغطاء و محقق نجفى(ره) را و در پايان كلمات فقهاى دوره اخير و معاصر .

اين شيوه، افق روشنى براى دستيابى بر نتيجه‌اى را كه در پى آن هستيم مى‌گشايد، يعنى به دست آوردن دو حكم :

اوّل: حرمت تكليفى قول به «آمين»، دوم بطلان نماز.

آن‌گاه به بررسى آراء فقها و مراد آنها پرداخته مى‌شود و اين كه كدام يك از اقوال برترى دارد كه به سه احتمال درباره حرمت تكليفى و تفاوت هايى كه ميان اين سه احتمال است اشاره كرده است. همچنين به منشأ حرمت وضعى (بطلان) و مبانى آن اشاره شده است. پس از اين بحث كه خواننده را در استدلال فرو مى‌برد باز به بررسى كلمات فقها مى‌پردازد و تحت عنوان «قراءة جديدة للاقوال» مى‌گويد:

«و يتضح من مجموع ما تقدّم أنّ المستظهر أوّلاً من كلمات الأصحاب و إن كان تعدّد الأقوال و كثرتها في قول آمين عقب الحمد في الصلاة ـ من القول بالجواز أو الكراهة أو الحرمة تكليفاً ووضعاً أو الحرمة تشريعاً والبطلان وضعاً أو الحرمة دون البطلان أو البطلان دون الحرمة ـ إلاّ انّه بالدقة ترجع الأقوال و الكلمات إلى قولين في المسألة، لا أكثر...». (٣٠)

بايد خاطر نشان ساخت كه موسوعه نگارى فقه همگام با تحوّل سريع و شگرف علوم در جهان امروز است و با اين گام بلند بى شك «موسوعة الفقه الاسلامى طبقاً لمذهب اهلالبيت(ع)» در شناساندن مكتب اهل بيت(ع) نقش ارزنده‌اى دارد.