ترجمه و تفسير نهج البلاغه - علامه جعفری - الصفحة ٩٤ - از خدا بسوى خدا
از خدا بسوى خدا اگر سير آدمى در مسير ( الَّذِينَ إِذا أَصابَتْهُمْ مُصِيبَةٌ قالُوا إِنَّا ) ( همهء ما از آن خدا و همهء ما به سوى او بر مى گرديم ) ، آگاهانه و هشيارانه و هدف گيرانه بوده باشد ، هر قدمى كه برميدارد ، مرحله اى از رشد را مى پيمايد . اگر سير در اين مسير ناآگاهانه و ناهشيارانه و بىهدف انجام بگيرد ، از مزاياى كمال محروم و سرمايهء هستى تباه و خسارتى كه در اين سير و حركت گريبانگير او خواهد بود ، جبران نخواهد پذيرفت .
اگر اين حركت و سير رو به سقوط و تباهى باشد ، نكبت و شقاوت ابدى را بر خود خريده است و در هر دو حال سير كنندگان بايد بدانند كه فرار از حيطهء سلطهء الهى امكان ناپذير است . اگر بخواهد سير نزولى كنند ، به شقاوتى دچار خواهند شد كه مطابق مشيت الهى ، معلول حركت تبهكارانهء آدميان ميباشد .
پس اينان كه از دستورات و عنايات الهى گريختهاند ، پايانى براى حركت آنان ، جز قانون و مشيت الهى چيزى ديگر نخواهد بود . و اگر حركت در مسير ( الَّذِينَ إِذا أَصابَتْهُمْ مُصِيبَةٌ قالُوا إِنَّا ) با هشيارى و كمال جوئى انجام بگيرد ، اين حركت از خدا به سوى خدا و در قلمرو مشيت خدا و در ايام خداوندى تحقق مى پذيرد .
جملهء مورد تفسير ، اقتباسى از آيهء شريفه است كه مى فرمايد : ( فَفِرُّوا إِلَى الله إِنِّي لَكُمْ مِنْه نَذِيرٌ مُبِينٌ ) [١] ( به سوى خدا بگريزيد ( پناهنده شويد ) ، من براى شما ابلاغ كننده اى آشكارم ) اين گريز از خدا به سوى خدا باين معنا است كه آنانكه بجهت مخالفت با تعهد الهى و ناديده گرفتن مسئوليتهاى ناشى از تكاليف انسانى احساس سقوط ميكنند ، براى جبران سقوط و تباهى خود ، پناهگاهى جز خدا ندارند و بايد به او پناهنده شوند . يك احتمال ديگر اينست كه هر آنچه كه مربوط به مشيت و ارادهء خداوندى است و شما در بارهء آن در ابهام و يا وحشتيد ، براى حل و بدست آوردن تأمين در بارهء آن ، بخداوند پناهنده شويد .
[١] الذاريات آيه ٥٠