ترجمه و تفسير نهج البلاغه - علامه جعفری - الصفحة ١٠٣ - قيام هر فرد و جامعه اى بايد روبان هدف و با آن عوامل باشد كه مربوط به آن فرد و جامعه است

و كمال و « حيات معقول » و دادگرى صراط مستقيم معرفى شده است . در سورهء الفاتحه تفسيرى كه در بارهء صراط مستقيم شده است ، چنين است : ( صِراطَ الَّذِينَ أَنْعَمْتَ عَلَيْهِمْ غَيْرِ الْمَغْضُوبِ عَلَيْهِمْ وَلَا الضَّالِّينَ ) [١] ( صراط مستقيم راه كسانى است كه به آنان انعام فرموده اى ، آنان نه مورد غضب الهى اند و نه گمراهان ) .
حال بايد ببينيم چه كسانى هستند كه خداوند به آنان احسان و عنايت فرموده است در سورهء مريم پس از آياتى كه پيامبرانى را يادآور مى شود ( ابراهيم ، اسحق ، يعقوب ، موسى ، هارون ، اسماعيل ، ادريس ) و هر يك از آنان را با اوصاف عالى توصيف مى نمايد . اين آيه وجود دارد كه ( أُولئِكَ الَّذِينَ أَنْعَمَ الله عَلَيْهِمْ مِنَ النَّبِيِّينَ مِنْ ذُرِّيَّةِ آدَمَ . . . ) [٢] ( آنان كسانى هستند كه خدا بر آنان احسان و عنايت فرموده است - از پيامبران از از نسل آدم . . . ) امير المؤمنين عليه السلام مى فرمايد : « و با آن واقعيات قيام كنيد كه به شما مربوط است » قيام هر فرد و جامعه اى بايد روبان هدف و با آن عوامل باشد كه مربوط به آن فرد و جامعه است يكى از آن پديده‌هاى اساسى و حياتى نوع انسانى قيام او است ، براى وصول به هدفهايى كه ضرورت آن را تشخيص داده است . غالبا اصطلاح قيام در مباحث سياسى به حركتهاى هدفدار دسته جمعى گفته مى شود .
آنچه كه به اضافهء خصوصيت دسته جمعى در قيامها وجود دارد ، گسيخته شدن از گذشته و تنظيم زندگى براى آينده است . اين مختص در قيام فردى نيز قابل

[١] الفاتحه آيه ٧
[٢] مريم آيه ٥٨