ترجمه و تفسير نهج البلاغه - علامه جعفری - الصفحة ٢٤ - موقعيتى كه امير المؤمنين عليه السلام در حادثه عثمان براى خود انتخاب كرده بود

قاتلان عثمان را مى خواهيم ، از طرف ديگر جوامع اسلامى را مى شورانيد ، دسته بندىها و حزب بازىها براه مى اندازيد و جوامع اسلامى را به روز سياه مى نشانيد . مى توان گفت : با نظر به مقصودى كه پيمان شكنان و معاويه در نظر داشتند ، هرگز حاضر نبودند كه امير المؤمنين قاتلان حقيقى عثمان را بگيرد و آنان را محاكمه و به جزاى خود برساند ، زيرا دستهايى كه چه بطور مستقيم و چه غير مستقيم آلوده به خون عثمان گشته بود ، يا حد اقل رضايت به كشته شدن عثمان داشتند ، همان كسانى بودند كه غائلهء بيعت شكنان و منحرفان را برپا كرده بودند . به اضافهء اين كه مجموع گفتار و كردار و سوابق پيمان شكنان و منحرفان بخوبى اثبات ميكند كه آنان از دادگرى و ناساز شكارى امير المؤمنين در اجراى حق و محو ساختن باطل بوحشت افتاده بودند و آنان در صدد تشخيص قطعى قاتلان عثمان كه خود تا پيش از حادثه مى گفتند : « اقتلوا نعثلا قتل اللَّه نعثلا » ( بكشيد اين نعثل را [ عثمان را به يك مرد يهودى ريش دراز تشبيه مى كردند ] خدا نعثل را بكشد ) نبوده‌اند . اگر مدعيان پيمان شكن مى خواستند داستان عثمان را بطور منطقى و اسلامى واقعى حل و فصل نمايند مى بايست موقعيت حقيقى امير المؤمنين را در برابر آن حادثه ، عادلانه تجزيه و تحليل مى كردند . آنان هرگز ، به چنين كارى نپرداختند . توضيح بيشترى در داستان عثمان را در خطبه‌ها و نامه‌هاى آينده مطرح خواهيم كرد . در همين خطبه در جملات بعدى صراحت بيشترى به موقعيت امير المؤمنين در برابر داستان عثمان و رابطهء آن داستان با پيمان شكنان آمده است كه بقرار زير است :
١٠ - ١١ ، ١٢ - خون عثمان و انّهم ليطلبون حقّا هم تركوه و دما هم سفكوه [ آن نابخردان ] حقى را از من مطالبه ميكنند كه خود ، آن را از بين برده‌اند و خونى را از من مى خواهند كه خود آنرا بر زمين ريخته‌اند .