ترجمه و تفسير نهج البلاغه - علامه جعفری - الصفحة ٢٦٩ - مقدمه اى بر شناخت و ارزيابى تحولات

داراى ارزش بوده باشد ، مانند كارهاى مفيد اعم از همهء انواع كارهاى عضلانى و مغزى مفيد ، از ناچيزترين حركت جسمانى مانند جابجا كردن يك خشت تا با عظمتترين سازندگى ، كه مساوى ساختن جهانى بوده باشد .
٣ - كلمهء الناس اسم جمعى است كه الف و لام بر سر دارد . اين كلمه با اين خصوصيت افادهء عموم و شمول ميكند ، بنا بر اين الناس يعنى همهء مردم بدون اختصاص به سن معين ، بدون اختصاص بيكى از دو صنف مرد و زن و بدون امتياز هيچ نژاد و رنگ و محيط و غير ذلك از خصوصيتها .
٤ - كلمهء بخس چند معناى نزديك بهم دارد : نقص ، ظلم ، فريب دادن ، البته جامع مشترك اين سه معنا مفهومى است كاملا روشن . بنا بر اين تحليل ، اين قانون الهى چنين است « هيچ چيز با ارزش را از هيچ كسى منحرف نسازيد ، ارزش را ناقص نكنيد ، با كاهش دادن ارزش شيئى ، ظلم نكنيد ، با فريب دادن مردم ، اشياء با ارزش آنانرا بىارزش نكنيد .
اين يكى از حدود الهى است ، هر كس از اين حدود قانون تجاوز نمايد ، ستمكار است و سرنوشتى جز عذاب الهى ندارد .
با تفسير لازم و كافى در آيهء مورد تفسير روشن مى شود كه جهاد در راه خدا ، آدمكشى نيست ، خونريزى نيست ، اشباع انتقام جويى و تقويت اراده و تحصيل مقام و مال و ثروت و آماده كردن زمينهء خود كامگى و خود خواهى نيست ، جهاد عبارت است از بر كندن خارها و ساير موانع جادهء كاروانيان بشريت براى حركت بمقصد تكامل .
مقدمه اى بر شناخت و ارزيابى تحولات مفهوم كلمهء تحول و انقلاب در گذرگاه تاريخ كه دگرگونىها در شئون فردى و اجتماعى انسانها است ، از معنائى باردار شده است كه داراى اهميت حياتى ميباشد . اين يك مفهومى است كه بيان كنندهء جدىترين چهرهء آدميان