ترجمه و تفسير نهج البلاغه - علامه جعفری - الصفحة ٣٨ - آن كس از تهديد به جنگ مى هراسد كه از مرگ مى ترسد

حقيقى را مطابق آيهء شريفهء ( وَما هذِه الْحَياةُ الدُّنْيا إِلَّا ) [١] ( حيات حقيقى تنها قلمرو آخرت است و بس ) مى دانسته و تعقيبش مى كرده است . با اين كه امير المؤمنين ( ع ) در سر تا سر زندگى اجتماعيش مخصوصا در دوران زمامداريش ، مبارزهء پىگيرى با حيوان صفتان مقام پرست و جاه دوست و عاشق ثروت و بطور كلى با همهء خودكامگان داشته است ، دشمنان فراوانى در صدد انتقاد و اشكال تراشى بر همهء شئون زندگى او بر آمده بودند ، ولى كمترين معصيت و خطائى از او نديده‌اند . او با كمال اختيار از معصوميت كامل برخوردار بود . او ابديت را در همهء لحظات زندگانى خود مشاهده ميكرد . آيا با اين اوصاف مى توان گفت : كه ترساندن امير المؤمنين ( ع ) از مرگ امكان پذير بوده است احتمال ديگرى در جملهء فوق وجود دارد و آن اينست كه بجهت شجاعت فوق - العاده اى كه همهء مردم از امير المؤمنين ( ع ) سراغ داشتند ، و بدانجهت كه مى دانستند او كمترين بيمى از مرگ به خود راه نمى دهد ، لذا تهديد او را به جنگ يك امر بيهوده و مسخره اى تلقى مى كردند . دو جمله آخرى در جملات مورد تفسير مى تواند علت هر دو تفسير بوده باشد . اما تفسير دو جمله ( من بر مبناى يقين از پروردگارم و بدون اشتباه در دينم حركت ميكنم ) با نظر به همهء زندگانى امير المؤمنين عليه السلام محتواى دو جملهء مزبور يكى از عناصر شخصيت امير المؤمنين عليه السلام است كه هيچ كس نمى تواند ترديدى در آن داشته باشد .
در بارهء بصيرت و بينائى الهى امير المؤمنين ( ع ) و اين كه هرگز ترديدى در حق نداشته است و اين كه راهى را كه او براى خود انتخاب كرده بود ، صراط مستقيم بوده است ، در مجلد اول از اين كتاب از ص ٢٢٦ تا ص ٢٣٢ بحث شده است . و در همين مجلد عبارات ابن سينا را از ص ١٨١ تا ص ١٨٣ در بارهء بينائى امير المؤمنين مطرح نموده مورد تحليل قرار داده‌ايم ، در عبارات ابن سينا

[١] العنكبوت آيه ٢٩