ترجمه و تفسير نهج البلاغه
(١)
تفسير عمومى خطبهء بيست و يكم
٤ ص
(٢)
خاصيت اساسى روان آدمى ، پرواز سريع به هدف اعلاى زندگى است پر و بال اين مرغ ابد پرواز را نبنديد
١١ ص
(٣)
ترجمهء خطبهء بيست و دوم
١٥ ص
(٤)
موقعيتى كه امير المؤمنين عليه السلام در حادثه عثمان براى خود انتخاب كرده بود
٢١ ص
(٥)
آنجا كه پيمان شكنان انداختن جرمى بگردن انسان مبرا را وسيله اى براى ارتكاب جرمى ديگر قرار مى دهند
٢٥ ص
(٦)
داستان پيمان شكنان چه ريشه هائى داشته است
٢٧ ص
(٧)
دعوت كننده كيست و دعوت به چه ميكند
٢٨ ص
(٨)
اولين و آخرين آرامشى كه حق طلبان در برابر باطلگرايان زورگو دارند
٣٠ ص
(٩)
دو گروه متضاد كه يكديگر را به مرز زندگى و مرگ دعوت ميكنند
٣٢ ص
(١٠)
آن كس از تهديد به جنگ مى هراسد كه از مرگ مى ترسد
٣٧ ص
(١١)
مسئلهء يكم
٤٦ ص
(١٢)
مسئله دوم
٤٧ ص
(١٣)
نوع يكم - امتيازات اختيارى
٤٩ ص
(١٤)
نوع دوم - امتياز و قدرت غير اختيارى
٥٠ ص
(١٥)
اگر تن به پستىها ندهيد بهر حال برنده خواهيد بود
٥٢ ص
(١٦)
احدى الحسنيين شعار الهى اسلام
٥٤ ص
(١٧)
بعد دوم - عبارتست از وسيله بودن مال و فرزندان
٦٢ ص
(١٨)
تقوى و ترس و هراس و بر حذر بودن از خدا يعنى چه
٦٣ ص
(١٩)
با رياكارى و شهرت پرستى اعمال خود را تباه نسازيم
٦٧ ص
(٢٠)
تحليلى در آيات فوق
٧٧ ص
(٢١)
تأديب اغنياء
٧٩ ص
(٢٢)
دودمان و خويشاوندان
٨٠ ص
(٢٣)
فايدهء زبان راستين كه در جامعه منعكس مى گردد ، بهتر از مالى است كه بىاختيار در دست وراث قرار مى گيرد
٨١ ص
(٢٤)
5 - به تأخير افتادن مرگ
٨٧ ص
(٢٥)
6 - آبادى محيط زيست
٨٨ ص
(٢٦)
تبصره
٨٩ ص
(٢٧)
از خدا بسوى خدا
٩٤ ص
(٢٨)
راهى را پيش بگيريم كه آفرينندهء راه و مقصد معين كرده است
٩٥ ص
(٢٩)
قيام هر فرد و جامعه اى بايد روبان هدف و با آن عوامل باشد كه مربوط به آن فرد و جامعه است
١٠٣ ص
(٣٠)
قيام براى خدا با شرايط فوق بهر حال پيروز است
١٠٦ ص
(٣١)
ترجمهء خطبهء بيست و پنجم
١٠٩ ص
(٣٢)
اجتماع و تشكل برنده است و جدائى و گسيختگى بازنده
١١٧ ص
(٣٣)
رهبرى بزرگترين انسان در جامعه ايكه شخصيت افرادش با يك كاسهء چوبين معامله مى شود
١١٩ ص
(٣٤)
همه سطوح روانى رهبر رهبران مى شورد
١٢١ ص
(٣٥)
يك هزار سوار كه مطيع رهبر است ، بهتر است از صدها هزار سپاهى كه هر يك از افرادش در خودرأيى غوطه ور است
١٢٧ ص
(٣٦)
ترجمهء خطبهء بيست و ششم
١٣٠ ص
(٣٧)
معاويه كيست و چه كرده است عمرو بن عاص كيست و چه كرده است
١٣١ ص
(٣٨)
عمرو بن عاص كيست و چه كرده است
١٣٩ ص
(٣٩)
آياتى از قرآن مجيد در بارهء عمومى بودن رسالت پيامبر اسلام بر همهء جهانيان ، اين همان رسالت ابراهيم است
١٤٩ ص
(٤٠)
تعريف تمدن از دو ديدگاه مختلف
١٦١ ص
(٤١)
علت اساسى سقوط تمدنها
١٦٦ ص
(٤٢)
راه از بين بردن يا تقليل بازيگرى ناشى از جبر طبيعت
١٧٤ ص
(٤٣)
نوع اول - اصل يكم « غير مشروط » خود خواهى حيات
١٧٦ ص
(٤٤)
تعديل خود خواهىها بر اساس جبر تكنولوژى ناآگاه از عناصر تمدن واقعى نيست
١٨٠ ص
(٤٥)
خود شكنى يا تعديل خود خواهى بر اساس جبر تكنولوژى يا زير بناى قدرت پرستى ماكياولى
١٨٢ ص
(٤٦)
يا خود خواهى را بكلى طرد كنيد ، يا فلسفهء ماكياولى را بپذيرد
١٨٤ ص
(٤٧)
موضوع يكم - « بدست آوردن تفوق سياسى در اروپا »
١٨٨ ص
(٤٨)
موضوع دوم - ماكياولى توصيه ميكند كه دولت قوى و مستقل و متمركز ايتاليائى ، بايستى از كليسا جدا شود و از آن تبعيت نكند
١٨٩ ص
(٤٩)
موضوع دوم - طرفدارى از ظلم و استبداد
١٩٣ ص
(٥٠)
موضوع سوم - حكومت مطلقهء نامحدود
١٩٤ ص
(٥١)
مسئله سوم - انسان موجودى است سياسى
١٩٥ ص
(٥٢)
مسئله چهارم - زمامدار و فن زمامدارى
١٩٧ ص
(٥٣)
انتقادى از توجيه كنندگان مكتب ماكياولى
١٩٩ ص
(٥٤)
مسئلهء سوم
٢٠٢ ص
(٥٥)
مسئلهء چهارم - « اين كشمكش ميان حق و عمل از آغاز پيدايش اجتماعات بشرى بوده است »
٢٠٥ ص
(٥٦)
قضاوت بارتلمى سانتهيلر در بارهء تفكرات ماكياولى
٢٠٧ ص
(٥٧)
كدامين هدف كدامين وسيله را توجيه ميكند
٢١١ ص
(٥٨)
قدرت به عنوان عامل سازنده
٢١٣ ص
(٥٩)
تعليم و تربيتهاى انسانساز بايد دو كار اساسى انجام بدهند
٢١٤ ص
(٦٠)
اصل دوم غير مشروط - اقتصاد
٢١٨ ص
(٦١)
اصل سوم غير مشروط - آزادى و اختيار
٢٢٠ ص
(٦٢)
آزادى وسيله ايست براى بدست آوردن كمال
٢٢٣ ص
(٦٣)
اصل چهارم غير مشروط - ايستائى يك تمدن ، آغاز رجوع به قهقرا است
٢٢٧ ص
(٦٤)
اصل پنجم غير مشروط - قانون عليت
٢٢٨ ص
(٦٥)
آيا با ملاحظات فوق مى توانيد قانون عليت را در جوامع و تمدنها در همهء موارد بحساب بياوريد
٢٣٣ ص
(٦٦)
بحثى در اصول فلسفى مشروط در تمدن شناسى
٢٤١ ص
(٦٧)
نظريهء سوم - ارتباط و تأثير و تأثر در ميان تمدنها را نه بكلى نفى ميكند و نه بطور عموم براى همهء تمدنها اثبات ميكند
٢٤٦ ص
(٦٨)
يك معاملهء خسارتبار شخصيت در برابر تورم خود طبيعى
٢٥١ ص
(٦٩)
ترجمهء خطبهء بيست و هفتم
٢٥٨ ص
(٧٠)
مقدمه اى بر شناخت و ارزيابى تحولات
٢٦٩ ص
(٧١)
آيا دين اسلام با شمشير پيش رفته است
٢٧٣ ص
(٧٢)
هدف كلى از جهاد و قتال فى سبيل اللَّه
٢٧٦ ص
(٧٣)
عنصر هدف
٢٨٨ ص
(٧٤)
فهرست مطالب
٢٩٣ ص
(٧٥)
فهرست آيات
٣٠٣ ص
(٧٦)
فهرست روايات
٣٠٩ ص
(٧٧)
فهرست اشخاص
٣١١ ص
(٧٨)
فهرست مآخذ
٣١٦ ص
(٧٩)
فهرست مكانها
٣١٨ ص
(٨٠)
فهرست قبايل
٣٢٠ ص
 
٠ ص
١ ص
٢ ص
٣ ص
٤ ص
٥ ص
٦ ص
٧ ص
٨ ص
٩ ص
١٠ ص
١١ ص
١٢ ص
١٣ ص
١٤ ص
١٥ ص
١٦ ص
١٧ ص
١٨ ص
١٩ ص
٢٠ ص
٢١ ص
٢٢ ص
٢٣ ص
٢٤ ص
٢٥ ص
٢٦ ص
٢٧ ص
٢٨ ص
٢٩ ص
٣٠ ص
٣١ ص
٣٢ ص
٣٣ ص
٣٤ ص
٣٥ ص
٣٦ ص
٣٧ ص
٣٨ ص
٣٩ ص
٤٠ ص
٤١ ص
٤٢ ص
٤٣ ص
٤٤ ص
٤٥ ص
٤٦ ص
٤٧ ص
٤٨ ص
٤٩ ص
٥٠ ص
٥١ ص
٥٢ ص
٥٣ ص
٥٤ ص
٥٥ ص
٥٦ ص
٥٧ ص
٥٨ ص
٥٩ ص
٦٠ ص
٦١ ص
٦٢ ص
٦٣ ص
٦٤ ص
٦٥ ص
٦٦ ص
٦٧ ص
٦٨ ص
٦٩ ص
٧٠ ص
٧١ ص
٧٢ ص
٧٣ ص
٧٤ ص
٧٥ ص
٧٦ ص
٧٧ ص
٧٨ ص
٧٩ ص
٨٠ ص
٨١ ص
٨٢ ص
٨٣ ص
٨٤ ص
٨٥ ص
٨٦ ص
٨٧ ص
٨٨ ص
٨٩ ص
٩٠ ص
٩١ ص
٩٢ ص
٩٣ ص
٩٤ ص
٩٥ ص
٩٦ ص
٩٧ ص
٩٨ ص
٩٩ ص
١٠٠ ص
١٠١ ص
١٠٢ ص
١٠٣ ص
١٠٤ ص
١٠٥ ص
١٠٦ ص
١٠٧ ص
١٠٨ ص
١٠٩ ص
١١٠ ص
١١١ ص
١١٢ ص
١١٣ ص
١١٤ ص
١١٥ ص
١١٦ ص
١١٧ ص
١١٨ ص
١١٩ ص
١٢٠ ص
١٢١ ص
١٢٢ ص
١٢٣ ص
١٢٤ ص
١٢٥ ص
١٢٦ ص
١٢٧ ص
١٢٨ ص
١٢٩ ص
١٣٠ ص
١٣١ ص
١٣٢ ص
١٣٣ ص
١٣٤ ص
١٣٥ ص
١٣٦ ص
١٣٧ ص
١٣٨ ص
١٣٩ ص
١٤٠ ص
١٤١ ص
١٤٢ ص
١٤٣ ص
١٤٤ ص
١٤٥ ص
١٤٦ ص
١٤٧ ص
١٤٨ ص
١٤٩ ص
١٥٠ ص
١٥١ ص
١٥٢ ص
١٥٣ ص
١٥٤ ص
١٥٥ ص
١٥٦ ص
١٥٧ ص
١٥٨ ص
١٥٩ ص
١٦٠ ص
١٦١ ص
١٦٢ ص
١٦٣ ص
١٦٤ ص
١٦٥ ص
١٦٦ ص
١٦٧ ص
١٦٨ ص
١٦٩ ص
١٧٠ ص
١٧١ ص
١٧٢ ص
١٧٣ ص
١٧٤ ص
١٧٥ ص
١٧٦ ص
١٧٧ ص
١٧٨ ص
١٧٩ ص
١٨٠ ص
١٨١ ص
١٨٢ ص
١٨٣ ص
١٨٤ ص
١٨٥ ص
١٨٦ ص
١٨٧ ص
١٨٨ ص
١٨٩ ص
١٩٠ ص
١٩١ ص
١٩٢ ص
١٩٣ ص
١٩٤ ص
١٩٥ ص
١٩٦ ص
١٩٧ ص
١٩٨ ص
١٩٩ ص
٢٠٠ ص
٢٠١ ص
٢٠٢ ص
٢٠٣ ص
٢٠٤ ص
٢٠٥ ص
٢٠٦ ص
٢٠٧ ص
٢٠٨ ص
٢٠٩ ص
٢١٠ ص
٢١١ ص
٢١٢ ص
٢١٣ ص
٢١٤ ص
٢١٥ ص
٢١٦ ص
٢١٧ ص
٢١٨ ص
٢١٩ ص
٢٢٠ ص
٢٢١ ص
٢٢٢ ص
٢٢٣ ص
٢٢٤ ص
٢٢٥ ص
٢٢٦ ص
٢٢٧ ص
٢٢٨ ص
٢٢٩ ص
٢٣٠ ص
٢٣١ ص
٢٣٢ ص
٢٣٣ ص
٢٣٤ ص
٢٣٥ ص
٢٣٦ ص
٢٣٧ ص
٢٣٨ ص
٢٣٩ ص
٢٤٠ ص
٢٤١ ص
٢٤٢ ص
٢٤٣ ص
٢٤٤ ص
٢٤٥ ص
٢٤٦ ص
٢٤٧ ص
٢٤٨ ص
٢٤٩ ص
٢٥٠ ص
٢٥١ ص
٢٥٢ ص
٢٥٣ ص
٢٥٤ ص
٢٥٥ ص
٢٥٦ ص
٢٥٧ ص
٢٥٨ ص
٢٥٩ ص
٢٦٠ ص
٢٦١ ص
٢٦٢ ص
٢٦٣ ص
٢٦٤ ص
٢٦٥ ص
٢٦٦ ص
٢٦٧ ص
٢٦٨ ص
٢٦٩ ص
٢٧٠ ص
٢٧١ ص
٢٧٢ ص
٢٧٣ ص
٢٧٤ ص
٢٧٥ ص
٢٧٦ ص
٢٧٧ ص
٢٧٨ ص
٢٧٩ ص
٢٨٠ ص
٢٨١ ص
٢٨٢ ص
٢٨٣ ص
٢٨٤ ص
٢٨٥ ص
٢٨٦ ص
٢٨٧ ص
٢٨٨ ص
٢٨٩ ص
٢٩٠ ص
٢٩١ ص
٢٩٢ ص
٢٩٣ ص
٢٩٤ ص
٢٩٥ ص
٢٩٦ ص
٢٩٧ ص
٢٩٨ ص
٢٩٩ ص
٣٠٠ ص
٣٠١ ص
٣٠٢ ص
٣٠٣ ص
٣٠٤ ص
٣٠٥ ص
٣٠٦ ص
٣٠٧ ص
٣٠٨ ص
٣٠٩ ص
٣١٠ ص
٣١١ ص
٣١٢ ص
٣١٣ ص
٣١٤ ص
٣١٥ ص
٣١٦ ص
٣١٧ ص
٣١٨ ص
٣١٩ ص
٣٢٠ ص

ترجمه و تفسير نهج البلاغه - علامه جعفری - الصفحة ٢٦٢ - ترجمهء خطبهء بيست و هفتم


بنا بر تعريف مختصر كه براى جهاد آورديم ، از اندك حركت هدفدار و بدون توقع عوض مادى گرفته ، تا كشته شدن در راه هدف الهى جهاد ناميده مى شود . انديشه براى رسيدن بيك نتيجهء مفيد به حال خود و اجتماع ، با تكيه باين كه خدا است كه دستور به چنين انديشه داده است ، جهاد ميباشد . بيل زدن و بارور كردن زمين با هدف و انگيزهء مزبور جهاد است . گذشت از مال و مقام و بكار بردن شخصيت و گفتار و بطور كلى هر حركتى با اعتقاد به مفيد يا ضرورى بودن آن ، و يا به انگيزگى دفع ضرر از خود و يا انسانهاى ديگر كه مورد خواست خداوندى است ، جهاد ناميده مى شود . بهمين جهت است كه در روايتى معتبر ، تكاپوگر در راه تأمين معاش خاندان خود مجاهد ناميده شده است : الكاد لعياله كالمجاهد فى سبيل اللَّه ( تلاشگر در راه تحصيل زندگى عائله اش ، مانند مجاهد در راه خدا است ) آيات قرآنى پديدهء جهاد را با همهء انواعش و قتال فى سبيل اللَّه را بطور فراوان مورد تعظيم قرار داده و مردم را تشويق و تحريك شديد به آن نموده است . ما يك آيه را در بارهء جهاد بعنوان نمونه مطرح مى كنيم .
( ١ - إِنَّ الله اشْتَرى مِنَ الْمُؤْمِنِينَ أَنْفُسَهُمْ وَأَمْوالَهُمْ بِأَنَّ لَهُمُ الْجَنَّةَ يُقاتِلُونَ فِي سَبِيلِ الله فَيَقْتُلُونَ وَيُقْتَلُونَ وَعْداً عَلَيْه حَقًّا فِي التَّوْراةِ وَالإِنْجِيلِ وَالْقُرْآنِ وَمَنْ أَوْفى بِعَهْدِه مِنَ الله فَاسْتَبْشِرُوا بِبَيْعِكُمُ الَّذِي بايَعْتُمْ بِه وَذلِكَ هُوَ الْفَوْزُ الْعَظِيمُ . التَّائِبُونَ الْعابِدُونَ الْحامِدُونَ السَّائِحُونَ الرَّاكِعُونَ السَّاجِدُونَ الآمِرُونَ بِالْمَعْرُوفِ وَالنَّاهُونَ عَنِ الْمُنْكَرِ وَالْحافِظُونَ لِحُدُودِ الله وَبَشِّرِ الْمُؤْمِنِينَ ) [١] ( خداوند نفوس و اموال مردم با ايمان را در مقابل بهشتى كه نصيب آنان )



[١] التوبه آيه ١١١ و ١١٢