ترجمه و تفسير نهج البلاغه - علامه جعفری - الصفحة ٢٤٨ - مطلب يكم - طرق دين الهى يكى است و راههاى آن مجراى اعتدال است
< شعر > چون شما را حاجت طاحون نماند آب را در جوى اصلى باز راند ناطقه سوى زبان را تعليم راست ورنه خود اين آبرا جويى جداست مى رود بى بانگ و بى تكرارها تحتها الانهار تا گلزارها < / شعر > براى تكميل اين مبحث مراجعه فرماييد به مجلد دوم از صفحهء ٢٧٢ تا صفحهء ٢٨١ و مجلد پنجم صفحه ٢٥٠ و ٢٥١ و مجلد چهاردهم از صفحه ١٢٣ تا صفحه ١٢٦ و از صفحهء ١٢٩ تا صفحه ١٣٢ و مجلد هيجدهم از صفحه ٨٥ تا صفحه ٨٨ و از صفحه ٢٦٠ تا صفحه ٢٦٥ .
سپس امير المؤمنين عليه السلام دو مطلب را مى فرمايد :
مطلب يكم - طرق دين الهى يكى است و راههاى آن مجراى اعتدال است قطعى است كه مقصود از اين كه طرق دين يكى است ، اين نيست كه دين يك طريق عددى دارد ، مثلا فقط نماز خواندن يا روزه گرفتن است ، بلكه مقصود يكى از چند وحدت است كه در اينجا متذكر مى شويم : ١ - وحدت در هدف و مقصد . باين معنى كه همهء طرق دين از عبادات و اخلاقيات و سياسات و غير ذلك به يك هدف و مقصد منتهى مى گردد و آن عبارت است از تقرب الى اللَّه و قرار گرفتن در جاذبهء شعاع نور الهى .
٢ - وحدت در مبدئى كه دين مستند باو است . اين مبدء خداوند لم يزل و لا يزال است - ( أَلا لِلَّه الدِّينُ الْخالِصُ ) [١] ( آگاه باشيد ، از آن اوست دين خالص ) ( إِنَّ الدِّينَ عِنْدَ الله الإِسْلامُ ) [٢] ( قطعى است كه دين در نزد خدا اسلام است ) ٣ - وحدت بمعناى هماهنگى همهء طرق دين در ايصال رهروان به مقصد .
يعنى طرق دين تناقضى با يكديگر ندارند و هر يك از آنها مانند جزئى از اجزاء
[١] الزمر ، آيه ٣
[٢] آل عمران ، آيه ١٩