ترجمه و تفسير نهج البلاغه - علامه جعفری - الصفحة ٢٨٢ - ١٥ - برخوردارى از نيروها

( و خداوند متعال در ميان اولاد آدم رسولانى فرستاد و پيامبرانى فراوان بسوى آنان ارسال فرمود تا با اداى پيمان فطرى كه در نهاد آنان قرار داده بود ، تحريك بمرحلهء عمل و وفا نمايند و نعمت فراموش شدهء خداوندى را بيادشان بياورند و بوسيلهء تبليغ ، حجّت براى آنان بياورند و گنجهاى مخفى عقول در نهادشان را برانگيزانند و آيات قدرت الهى را كه در سقف بلند بالاى سرشان و گهواره نهاده شده در زيرشان تجسّم يافته است ، بانان نشان بدهند [ و همچنين ] پيامبران را براى تعليم طرق معاشى كه آنان را احياء كند ، فرستاد . ) خلاصه با نظر به منابع فوق كه تنها بعنوان نمونه نقل شده قطعى است كه اسلام براى امكانپذير ساختن ورود انسانها به « حيات معقول » تنظيم معاش را در هر زمان و مكان با ابزار و اشكال مورد نياز ضرورى و لازم ميداند .
مورد سوم - برداشتن عوامل مزاحم از سر راه حركتهاى معنوى بدانجهت كه انسانيّت انسان از ديدگاه اسلام با روح اوست نه با جسم او و با معناى اوست نه با ظاهر او ، لذا كوشش و تكاپو و صرف نيرو در راه برداشتن آفات و عوامل مزاحم جنبه‌ها و حركات معنوى او ، يك امر ضرورى است .
متأسّفانه در تمدّنهائى كه فقط مادّيّات و ظواهر انسان مورد توجّه است ، نه تنها براى برداشتن عوامل مزاحم جنبه‌ها و حركات معنوى انسان ، اهمّيّتى داده نمى شود ، بلكه غالبا عوامل مزبور تقويت نيز مى گردند تقويت اين عوامل اگر چه آن قدر ماهرانه انجام مى گيرد كه نتايج پليد و نكبتبار آنها ، براى همه كس روشن نمى گردد ولى نتايج مزبور همان طور كه در پنجاه و دو عامل نكبت و سقوط مشاهده كرديم قابل اجتناب نبوده ، آشكار و پنهان كار خود را خواهند كرد .
مورد چهارم - براى صرف قوا و نيروها عبارتست از بوجود آوردن عوامل تقويت معنويّات در اشكال مختلفى كه دارند . اين عوامل بر دو قسمت مهمّ تقسيم مى گردند : قسمت يكم - اخلاقيّات فاضلهء انسانى است كه ارتباط انسانها