فصول الحکمة؛ شرح فارسی بر منظومه(مبحث الهیات) - ذهنی تهرانی، سید محمد جواد - الصفحة ٧٠٥ - قدرت از نظر حكماء و متكلمين

على الفعل: جارّ و مجرور، متعلّق به « السّبق » .

واو: عاطفه.

قد قيل: خبر مقدّم براى « معيّة » .

واو: حاليه.

ليس المعتمد: فعل ناقص با اسم و خبرش جمله حاليه است.

للقوّة: جارّ و مجرور، متعلّق باستقرّ، خبر مقدّم براى « السّبق » .

زمانيّا: حال است از « السّبق » .

كما: مركّب از « كاف » تشبيه و « ماء » مصدريّه.

فعل: فاعل تقدّم و بجهت ضرورت مقدّم شده.

ترجمه: قدرت بر فعل سابق است و اينكه بعضى آنرا با فعل مقارن و مصاحب‌

دانسته‌اند صحيح نيست چ نان چ ه قوّه بر فعل بحسب زمان سبقت دارد ولى فعل بطور

مطلق و بجميع انحاء تقدّم بر قوّه تقدّم دارد.

شرح عربى: للقدرة السّبق على الفعل و قد قيل، القائل هو الاشعرى لها، معيّة،

بالفعل، و ليس، هذا هو القول، المعتمد، عليه لتكليف الكافر و لزوم‌

احد المحالين امّا قدم العالم و امّا حدوث قدرة اللّه تعالى و غير ذلك.

ترجمه: قدرت بر فعل سابق است ولى برخى همچون اشعرى گ فته‌اند قدرت با فعل‌

مقرون مى‌باشد ولى اين قول مورد اعتماد نيست زيرا كافر مكلّف است بفروع با

اينكه در حين فعل بر آن قدرت ندارد و نيز اگر تقارن قدرت با فعل شرط باشد يكى‌

از دو محال لازم مى‌آيد:

يا قدم عالم پ يش آمده و يا حدوث قدرت خداوند متعال لازم مى‌آيد و نيز

غير از اين اشكال.