فصول الحکمة؛ شرح فارسی بر منظومه(مبحث الهیات) - ذهنی تهرانی، سید محمد جواد - الصفحة ٧٠٣ - قدرت و تعريف آن
تجزيه و تركيب
لام: بمعناى « الى » است.
القدرة: مجرور به « لام » ، متعلّق به « انسب » .
قوّة فعليّة: صفت و موصوف، مفعول براى « انسب » .
ان: ازادات شرط و جمله « قارنت » فعل شرط است.
بالعلم: جارّ و مجرور، متعلّق به « قارنت » .
و المشيّة: معطوف به « العلم » است.
ترجمه: اگر قدرت با علم و مشيّت همراه باشد فعل از آن صادر مىگردد.
شرح عربى: للقدرة انسب قوّة فعليّة، اى القوّة المؤثّرة، ان قارنت، القوّة، بالعلم و
المشيّة، فالمعتبر فى القدرة مطلقا اصدار الفعل عن علم و مشيّة كما قال
الحكماء.
القادر هو الّذىّ ان شاء فعل و لم يشاء لم يفعل.
و امّا الصّحّة و الامكان و انفكاك الفعل فغير معتبرين فيها.
ترجمه: بقدرت نسبت بده قوّه فعليّه را.
و مقصود از « قوّه فعليّه» قوّه مؤثّره مىباشد.
و مراد اينستكه موجودى كه داراى قوّه مؤثّره است آنرا قادر بخوان مشروط
باينكه قوّهاش با علم و مشيّت مقرون باشد، پ س در نتيجه بايد بگوئيم:
در قدرت بطور مطلق معتبر است كه اصدار و انجام فعل از روى علم و
مشيّت باشد چ نان چ ه حكماء فرمودهاند:
قادر آنستكه اگر بخواهد انجام دهد و اگر نخواهد بجا نياورد.
و امّا اينكه در قدرت صحّت و امكان و انفكاك فعل معتبر باشد بايد بگوئيم
چ نين نبوده و هيچيك از آنها در تحقّق قدرت اعتبار و لحاظ نشدهاند.