فصول الحکمة؛ شرح فارسی بر منظومه(مبحث الهیات) - ذهنی تهرانی، سید محمد جواد - الصفحة ٦٨٥ - مقاله محقق داماد(ره)

العقل مثلا من حيث هى هى فى عالم الامكان فاذن تأخّر العالم عن‌

المرتبة العقليّة لذاته الحقّة جلّ سلطانه تأخّرا بالمعلوليّة هو بعينه التّأخّر

الانفكاكى عنه سبحانه بحسب وجوده سبحانه فى حاقّ الاعيان.

ترجمه: مرحوم سيّد (محقّق داماد) در كتاب قبسات ميفرمايد:

و وقتى روشن شد كه وجود اصيل در متن اعيان و حاق اشياء عين ماهيّت‌

بارى تعالى و خالق متعال بوده و نفس حقيقتش مى‌باشد اكنون مى‌گوئيم:

مرتبه عقليّه و حقيقت وجود عينى در آنجا واحد بوده و موجوديّت جنابش‌

سبحانه و تعالى در حاق اعيان و متن خارج اذهان عينا همان مرتبه عقليّه براى ذات‌

حقّه‌اش از جميع جهات مى‌باشد.

پ س در نتيجه بايد گ فت:

موجوديّت متأصّله در حاق اعيان و متن خارج در عالم ربوبى بمنزله مرتبه‌

ذات انسان و ماهيّت عقل من حيث هى هى است در عالم امكان از اينرو تأخّر عالم‌

از مرتبه عقليّه‌اى كه براى ذات حقّه‌اش جلّ سلطانه مى‌باشد تأخّر بالمعلوليّة

محسوب شده كه آن عينا همان تأخّر انفكاكى از حضرتش سبحانه و تعالى است‌

بحسب وجودش در حاق اعيان.

شرح فارسى:

توضيح‌

مقاله محقّق داماد (ره)

مرحوم محقّق داماد در كتاب قبسات فرموده:

از مطالب مذكور و كلمات مزبور واضح شد كه وجود اصيل و حقيقى كه در

متن اعيان و حاق واقع است همان ماهيّت باريتعالى جلّت عظمته است.

اينك مى‌گوئيم: در نتيجه بايد گ فت چ ون حقتعالى محيط به تمام اشياء و

تمام ما سوى محاط او هستند و محيط هرگز در درك محاط و تعقّل وى نيايد قهرا بمرتبه‌

عقليّه براى جنابش نبوده بلكه مرتبه عقليّه در اينجا همان حاق وجود واقعى مى‌باشد

و بعبارت ديگر موجوديّت حقّ تعالى در حاق واقع و متن اعيان و خارج اذهان عينا