فصول الحکمة؛ شرح فارسی بر منظومه(مبحث الهیات) - ذهنی تهرانی، سید محمد جواد - الصفحة ٤٩٦ - كلام محقق لاهيجى عليه الرحمه

وجود اعراض مفادّ كان ناقصه است يعنى آنها را وجود رابط دانسته‌اند ولى‌

صحيح نيست زيرا چ ه بسا مى‌بينيم كه وجود اعراض محمولى و مفادّ كان تامّه است‌

چ نا چ ه در مثال: البياض موجود چ نين مى‌باشد و حال آنكه اگر وجود اعراض طبق‌

فرموده ايشان وجود رابط و مفادّ كان ناقصه بود هيچگاه غير از آن نبايد باشد يعنى در

همه حال از آن بايد بعنوان ربط بين دو چ يز استفاده نمود زيرا شأن وجود رابط

اينست.

تا اينجا دو قسم از چ هار قسم بيان شد و امّا دو قسم ديگر در عبارات بعدى‌

است كه بعدا به شرح آن مى‌پردازيم:

قوله: فى الموادّ الثّلاث: يعنى امكان و وجوب و امتناع.

قوله: اى ثبوت الشّيى‌ء شيئا: يعنى كان ناقصه.

قوله: ليفرق بينه و بين وجود الاعراض: ضمير در « بينه » به وجود رابط راجع‌

است.

قوله: اطلقوا عليه الوجود الرّابطى: ضمير در « عليه » به وجود اعراض راجع‌

است.

قوله: لانّه محمولى: ضمير در « لانّه » به وجود عرض راجع است.

متن: « ٩٩ »