تشریح المطالب؛ شرح فارسی بر مکاسب - ذهنی تهرانی، سید محمد جواد - الصفحة ٨٧٧ - مقام اول كبيره بودن دروغ

و يؤيّده ما عن العسكري عليه السّلام: جعلت الخبائث كلّها في بيت واحد و جعل مفتاحها الكذب الى آخر الحديث، فإنّ مفتاح الخبائث كلّها كبيرة لا محالة.

ترجمه:

مسئله هيجدهم دروغ‌

دروغ بضرورت عقلى و تمام اديان حرام مى‌باشد و بر حرمتش ادلّه چهارگانه (كتاب، سنّت، عقل و اجماع) دلالت دارند، بنابراين در حرمتش شبهه‌اى نيست منتهى شايسته است در دو مقام صحبت كنيم:

مقام اوّل: در اينكه دروغ از معاصى كبيره است.

مقام دوّم: در مسوّغات و مجوّزات ارتكاب دروغ.

مقام اوّل كبيره بودن دروغ‌

از بسيارى اخبار همچون خبرى كه در عيون اخبار الرّضا عليه السّلام بسندش، از فضل بن شاذان نقل شده و بايد بگوئيم سند آن كمتر از سند صحيح نيست اينطور ظاهر مى‌شود كه دروغ از كبائر مى‌باشد.

و نيز از اعمش در حديث شرايع الدّين اينطور روايت شده كه دروغ در عداد معاصى كبيره مى‌باشد.

و در روايتى كه بواسطه عثمان بن عيسى موثّقه محسوب شده اينطور آمده:

حقتعالى براى شرّ و بدى قفل‌هائى تعبيه نموده و كليد آنها را شراب قرار داده و دروغ بدتر از شراب مى‌باشد.

و در روايت مرسله‌اى از جناب حضرت رسول خدا صلّى اللّه عليه و آله و سلّم آمده است:

آيا خبر دهم شما را از كبيره‌ترين كبائر:

آن عبارتست از شرك بخدا و عاق والدين قرار گرفتن و قول زور يعنى دروغ.

و باز از آنجناب صلّى اللّه عليه و آله و سلّم منقولست: