تشریح المطالب؛ شرح فارسی بر مکاسب - ذهنی تهرانی، سید محمد جواد - الصفحة ٧١٤ - دخول صبى مميز در حكم بحرمت غيبت
كشف الرّيبه تصريح فرموده باينكه در حرمت غيبت مؤمن فرقى نيست بين اينكه وى كبير بوده يا صغير باشد.
و على الظّاهر اين كلام شامل اطفال غير مميّز نيز مىشود، پس غيبت ايشان هم حرام است.
و از اين شرح و توضيح معلوم شد كه مجنون نيز غيبتش نبايد جايز باشد ولى درعينحال برخى از اساطين افرادى را كه واجد عقل و تميز نيستند استثناء نموده و فرموده است كه غيبت ايشان جايز است و علّت آنرا اين دانسته كه دخول ايشان تحت ادلّه حرمت مشكوك مىباشد.
و شايد وجه مشكوك بودن اين است كه اطلاقات حرمت غيبت منصرف هستند بكسيكه بواسطه شنيدن غيبت متأثّر گردد و بديهى است مجانين و اطفال غير مميّز اينحالت تأثّر را ندارند پس مشمول ادلّه حرمت غيبت نيستند ولى درعينحال عنقريب شرح و توضيح بيشترى در اين مسئله خواهيم داد.
شرح مطلوب
قوله: يمكن ارجاع الغيبة اليها: ضمير در « اليها » به خيانت راجع است.
قوله: على غفلة منه: ضمير در « منه » به تفكّه راجع است.
قوله: و عدم شعوره: ضمير در « شعوره » به الاخ راجع بوده و مشار اليه « ذلك » تفكّه مىباشد.
قوله: فى عدّها: يعنى فى عدّ الغيبة.
قوله: بالمؤمن: يعنى شيعه اثنى عشرى.
قوله: فيجوز اغتياب المخالف: مقصود از مخالف، اهل سنّت مىباشد.
قوله: عموم الآية: منظور آيه شريفه: و لا يغتب بعضكم الى آخر مىباشد.
قوله: و نسائهم: يعنى و حرمة نسائهم على المؤمنين باين معنا كه زنان شوهردار ايشان را نمىتوان بازدواج درآورد.