شناخت نامه شيخ ابوالفتوح رازي - زمانی نژاد، علی اکبر - الصفحة ١٣٢
شد». (ج ۱۶، ص ۱۱۲)
۶. به (بى) دستورى كردن: با (بدون) اجازه كارى كردن
«و لابد رسول عليه السلام اين دعا به دستورى كرده باشد؛ چون او داند كه آنچه خدا مى فرمايد». (ج ۳، اساس ۱۴۶ ـ پ).
يادآورى مى شود كه اين چنين كاربردهايى مختص اين تفسير نيست و در متون ديگر دوره و دوره هاى بعد نيز ديده مى شود، اما آنچه حايز اهميت است، اين است كه در متونى مانند ترجمه قرآن رى [١] ، كه مؤلف آن از نظر تاريخى هم دوره ابوالفتوح بوده (۵۵۶ هجرى) و از نظر مكانى همشهرى او به شمار مى آيد و اثر او از نظر محتوايى نيز شبيه كار ابوالفتوح است، كاربرد ساخت «دستورباش» را نمى بينيم و همچنين در متن ديگرى به نام تفسير بصائر يمينى [٢] ، كه آن هم بازمانده از قرن ششم است و از نظر محتوايى همانند تفسير ابوالفتوح است، باز چنين ساختى مشاهده نمى شود؛ امّا كاربردهاى عادى ديگرى كه در اين جا ذكر شد، در اين دو متن نيز موجود است؛ مثلاً در ترجمه قرآن رى كاربردهاىِ دستورى دادن (ص ۱۷۹)، دستورى خواستن (ص ۱۸۰)، دستورى خواستن از (ص ۳۴۸) و دستورى (ص ۱۸۶) و نيز در تفسير بصائر يمينى دستورى خواستن (ص ۱۲۰)، دستورى يافتن (ص ۱۵۸)، دستورى دادن (ص ۱۲۲) مشاهده مى شود.
نخست چند مورد از شواهدى كه در اين تفسير به دو صورت خاص «دستور باش» و «دستور باشى» است، آورده مى شود، تا با مقايسه آنها با شواهد قبلى و نيز تحليل و بررسى اين گونه خاص از لحاظ ساخت و معنى بهتر و روشن تر نمايانده