پيام امام امير المومنين(ع) - مكارم شيرازى، ناصر - الصفحة ٦٦٤ - شرح و تفسير غنيمت زيركان

جهاد كرد و حمد و ثناى الهى را به جاى آورد و سپس فرمود:

«إِنَّ اللَّهَ قَدْ أَكْرَمَكُمْ بِدِينِهِ وَخَلَقَكُمْ لِعِبَادَتِهِ فَأَنْصِبُوا أَنْفُسَكُمْ فِي أَدَائِهَا وَتَنَجَّزُوا مَوْعُودَهُ وَاعْلَمُوا أَنَّ اللَّهَ جَعَلَ أَمْرَاسَ الْإِسْلامِ مَتِينَةً وَعُرَاهُ وَثِيقَةً ثُمَّ جَعَلَ الطَّاعَةَ حَظَّ الْأَنْفُسِ وَرِضَا الرَّبِّ وَغَنِيمَةَ الْأَكْيَاسِ عِنْدَ تَفْرِيطِ الْعَجَزَةِ وَقَدْ حَمَلْتُ أَمْرَ أَسْوَدِهَا وَأَحْمَرِهَا وَلا قُوَّةَ إِلَّا بِاللَّه؛

خدا شما را با دينش (دين اسلام) گرامى داشت و براى عبادت (و معرفت) خود آفريد، بنابراين خود را آماده براى اداى اين وظيفه كنيد و وعده الهى را مسلم بشمريد و بدانيد ريسمان‌هاى اسلام (كه خيمه اين آيين به آن وابسته است) محكم است و دستگيره‌هاى آنان استحكام دارد. سپس خداوند، اطاعت را بهره انسان‌ها و موجب رضايت پروردگار و غنيمت هوشمندان قرار داده است، در برابر كوتاهى عاجزان و ناتوان‌ها. من امور شما را اعم از سياه‌پوست و سرخ‌پوست (و سفيدپوست) بر عهده دارم و قوت و قدرتى جز به‌وسيله پروردگار نيست. (سپس دستور حركت به‌سوى ميدان نبرد با شاميان گردن‌كِش را به آن‌ها داد)». [١]

اين نكته نيز شايان توجه است كه غنيمت داراى يك معناى وسيع و يك معناى محدود است. معناى محدود آن همان غنائم جنگى است؛ اشيايى كه به هنگام شكست دشمن از اموال آن‌ها به دست فاتحان مى‌افتد و معناى وسيع آن هرگونه درآمد قابل ملاحظه‌اى است كه از هر طريقى حاصل شود حتى گاه به مواهب معنوى نيز اطلاق مى‌شود. مثلًا در روايتى از پيغمبر اكرم صلى الله عليه و آله خطاب به ابوذر آمده است:

«اغْتَنِمْ خَمْساً قَبْلَ خَمْسٍ شَبَابَكَ قَبْلَ هَرَمِكَ وَصِحَّتَكَ قَبْلَ سُقْمِكَ وَغِنَاكَ قَبْلَ فَقْرِكَ وَفَرَاغَكَ قَبْلَ شُغْلِكَ وَحَيَاتَكَ قَبْلَ مَوْتِكَ؛

پنج چيز را پيش از پنج چيز غنيمت بشمار: جوانى‌ات راپيش از پيرى و سلامتى را قبل از بيمارى و بى‌نيازى را قبل از فقر و فراغت را پيش از

[١]. بحارالانوار، ج ٣٢، ص ٤٠٤