پيام امام امير المومنين(ع) - مكارم شيرازى، ناصر - الصفحة ٧٠١ - شرح و تفسير انسان در گرو وعدههاى خويش است
شرح و تفسير انسان در گرو وعدههاى خويش است
همانگونه كه اشاره شد، اين گفتار حكيمانه در بسيارى از نسخههاى نهجالبلاغه و شروح آن نيامده است. مرحوم فيضالاسلام در نسخه خود و صبحى صالح در نسخهاى كه در دست ماست آن را آوردهاند و ظاهر اين است كه از نسخه ابن ابى الحديد گرفتهاند. به هر حال گفتارى است بسيار پرمعنا و حكيمانه.
امام عليه السلام مىفرمايد: «كسى كه از او درخواستى شده، تا وعده نداده آزاد است»؛
(الْمَسْؤُولُ حُرٌّ حَتَّى يَعِدَ)
. اشاره به اينكه پس از وعده دادن در گرو وعده خويش است و تا به آن وفا نكند آزاد نمىشود.
همانگونه كه در بيان اسناد اين گفتار حكيمانه آورديم، علامه مجلسى رحمه الله در بحارالانوار آن را از كتاب العدد القوية، تأليف مرحوم علامه حلى با اضافهاى به اين صورت آورده است:
«الْمَسْئُولُ حُرٌّ حَتَّى يَعِدَ وَالْمَسْئُولُ مُسْتَرَقٌّ حَتَّى يُنْجِزَ؛
آنكس كه از او درخواستى شود آزاد است تا زمانى كه وعده نداده، و برده است تا زمانى كه به وعده خود وفا كند». [١]
روشن است كه حرّيّت و بردگى در اين گفتار حكيمانه جنبه مجازى دارد
[١]. بحارالانوار، ج ٧٥، ص ١١٣، به نقل از العُدد القوية، ص ٣٧