پيام امام امير المومنين(ع) - مكارم شيرازى، ناصر - الصفحة ٦٣٤ - شرح و تفسير هشدار به بزرگسالان

شصت سال قرار دارند مرتكب خلافى شوند معذورند، بلكه منظور اين است اگر جوانان و ميانسالان بتوانند عذرى براى خود در پيشگاه خدا بياورند كسانى كه به سن شصت سال و بالاتر مى‌رسند آن عذرها را نيز نخواهند داشت و به تعبير ديگر گناه اين افراد از گناه جوانان زشت‌تر و مجازات آن شديدتر است.

اين در حالى است كه در بعضى از روايات سن كمترى از شصت سال در اين زمينه ذكر شده است.

از امام باقر عليه السلام نقل شده كه فرمود:

«إِذَا أَتَتْ عَلَى الرَّجُلِ أَرْبَعُونَ سَنَةً قِيلَ لَهُ خُذْ حِذْرَكَ فَإِنَّكَ غَيْرُ مَعْذُورٍ؛

هنگامى كه انسان به سن چهل سالگى مى‌رسد به او گفته مى‌شود كاملًا مراقب باش، زيرا بعد از اين معذور نخواهى بود». [١]

ولى براى اين‌كه بعضى اين سخن را براى كسانى كه كمتر از چهل سال دارند چراغ سبزى نسبت به گناهان نپندارند امام عليه السلام در ذيل اين روايت مى‌فرمايد:

«وَلَيْسَ ابْنُ الْأَرْبَعِينَ بِأَحَقَّ بِالْحِذْرِ مِنِ ابْنِ الْعِشْرِينَ فَإِنَّ الَّذِي يَطْلُبُهُمَا وَاحِدٌ وَلَيْسَ بِرَاقِد؛

چهل ساله براى پرهيز از گناه سزاوارتر از بيست ساله نيست، زيرا كسى كه هر دو را طلب مى‌كند يكى است (اعمال آن‌ها را مى‌بيند) و خواب نيست». [٢]

در ذيل آيه ١٥ سوره «احقاف» كه دوران زندگى انسان را از طفوليت برمى‌شمرد تا به چهل سال مى‌رسد و آن را دوران كمال انسان مى‌شمارد: «حَتَّى إِذَا بَلَغَ أَشُدَّهُ وَبَلَغَ أَرْبَعِينَ سَنَةً» از ابن عباس نقل شده است كه مى‌گويد:

«مَنْ بَلَغَ أرْبَعِينَ وَلَمْ يَبْلُغْ خَيْرُهُ شَرَّهُ فَلْيَتَجَهَّزْ إلَى النّارِ؛

كسى كه به چهل سال برسد و نيكى او بر بدى‌اش غلبه نكند آماده آتش دوزخ گردد. (ابن عباس اين‌گونه مطالب را معمولًا يا از پيامبر اكرم صلى الله عليه و آله و يا از اميرمؤمنان على عليه السلام شنيده است)». [٣]

[١]. كافى، ج ٢، ص ٤٥٥، ح ١٠

[٢]. همان‌

[٣]. مجموعه ورام، ج ١، ص ٣٥