پيام امام امير المومنين(ع) - مكارم شيرازى، ناصر - الصفحة ٦٣ - شرح و تفسير حُسن ظن مردم را با عمل، تصديق كن

مى‌شود كه به او خيانت نكرده است». [١] در حديث ديگرى از آن حضرت عليه السلام كه در همان منبع آمده مى‌خوانيم:

«مَنْ لَمْ يَحْسُنْ ظَنُّهُ اسْتَوْحَشَ مِنْ كُلّ أحَدٍ؛

شخص بدگمان از همه مى‌ترسد». [٢] همان حضرت عليه السلام در مقابل، به حسن ظن دعوت مى‌كند و طبق روايتى مى‌فرمايد:

«وَ لاتَظُنَّنَّ بِكَلِمَةٍ خَرَجَتْ مِنْ أَخيكَ سُوءاً وَأَنْتَ تَجِدُ لَهَا فِي الْخَيْرِ مَحْمِلًا؛

هرگز نسبت به سخنى كه از برادر مسلمانت صادر شده گمان بد مبر در حالى كه محمل صحيح نيكويى براى آن دارى». [٣]

در حديث ديگرى از آن حضرت عليه السلام، حسن ظن از بهترين خصلت‌ها و برترين نعمت‌ها شمرده شده است:

«حُسْنُ الظَّنّ مِن أحْسَنِ الشّيَمِ وَأفْضَلِ القِسَم»

. براى حفظ حسن ظن مردم، در كلام حكيمانه مورد نظر دستور مى‌دهد كه اگر كسى به تو حسن ظن داشت و انتظار كمك، بخشش، خدمت و مانند آن را از تو دارد مطابق آن عمل كن تا همچنان حسن ظن وى، پايدار بماند. [٤]

[١]. غررالحكم، ح ٥٦٨١

[٢]. همان، ح ٥٣٣٣

[٣]. كافى، ج ٢، ص ٣٦٢، ح ٣

[٤]. براى مطالعه بيشتر به كتاب اخلاق در قرآن، ج ٣، ص ٣٢١ به بعد مراجعه كنيد