پيام امام امير المومنين(ع) - مكارم شيرازى، ناصر - الصفحة ٢١٥ - شرح و تفسير روز جنگ از همه نزديكتر به دشمن، رسول خدا صلى الله عليه و آله بود
در يك كلمه، همان على بن ابىطالبى كه در جنگ احزاب و خيبر و بدر و ...
رشادتهاى بىمانندى در برابر دشمن نشان داد و شجاعان عرب را بر خاك افكند مىگويد: «هنگامى كه آتش جنگ شعلهور مىشد ما به رسول خدا صلى الله عليه و آله پناه مىبرديم و او از همه به تيررس دشمن نزديكتر بود».
اين مسئله واقعاً عجيب است، فرمانده دشمن معمولًا در تيررس دشمن قرار نمىگيرد آن هم بهگونهاى كه از همه به تيررس دشمن نزديكتر باشد تا بتواند مديريت لشكر را انجام دهد. اين نشانه مهمى از شجاعت پيغمبر اكرم صلى الله عليه و آله و توكل او بر ذات پاك پروردگار و آرامش بخشيدن به نفرات لشكر است تا آنها بدانند يارى خداوند در انتظارشان است و به يقين پيروز مىشوند و هرگز احتمال شكست را در وجود خود راه ندهند كه اين خود عامل مهم پيروزى در ميدان نبرد است.
برخلاف آنچه بعضى مىپندارند كه پيامبر صلى الله عليه و آله شخصاً در ميدان جنگ به مبارزه برنمىخاست، مورخان اسلامى نوشتهاند كه در جنگهاى فراوانى شخصاً وارد ميدان نبرد شد؛ از جمله «ابن اسحاق» در كتاب تاريخ خود مىنويسد كه پيامبر اكرم صلى الله عليه و آله در نُه غزوه از غزوات اسلامى شخصاً به نبرد پرداخت، در جنگ بدر، احد، خندق، بنىقريظه، بنىالمصطلق، خيبر، فتح، حنين و طائف. و بعضى بيش از اين تعداد را شمردهاند. [١]
در تفسير قمى آمده است: هنگامى كه پيامبر صلى الله عليه و آله در جنگ احد گروهى از ياران خود را ديد كه به سوى كوههاى اطراف احد فرار مىكنند كلاهخود را از سر خود برداشت و فرياد زد: من رسول خدايم، كجا فرار مىكنيد؟ از خدا و پيغمبرش؟
(و اميرمؤمنان على عليه السلام همچنان در كنار او بود و با آن حضرت دفاع مىكرد). [٢]
در جنگ «هوازن» (روز حنين) لشكر اسلام بسيار زياد بود، زيرا اين جنگ
[١]. شرح نهجالبلاغه علّامه شوشترى، ج ٢، ص ٣٧٨
[٢]. همان، ص ٣٧٧