پيام امام امير المومنين(ع) - مكارم شيرازى، ناصر - الصفحة ٢٤٦ - ترجمه

باعث عزت و دومى سبب ذلت است.

در حديث كوتاه و پرمعنايى از امام باقر عليه السلام خطاب به يكى از اصحاب خاصّش مى‌خوانيم: «اگر در خواست كننده مى‌دانست در سؤال و درخواست چه (ذلت و حقارتى) وجود دارد هيچ كس از ديگرى تقاضايى نمى كرد و اگر كسى كه دستِ‌دهنده دارد مى‌دانست در بخشش چه (افتخار و فضيلتى) وجود دارد احدى تقاضاى ديگرى را رد نمى‌كرد»؛

(لَوْ يَعْلَمُ السَّائِلُ مَا فِي الْمَسْأَلَةِ مَا سَأَلَ أَحَدٌ أَحَداً وَلَوْ يَعْلَمُ الْمُعْطِي مَا فِي الْعَطِيَّةِ مَا رَدَّ أَحَدٌ أَحَداً). [١]

در حديث ديگرى از امام صادق عليه السلام مى‌خوانيم كه مى‌گويد: رسول خدا صلى الله عليه و آله فرمود:

«إِنَّ اللَّهَ تَبَارَكَ وَتَعَالَى أَحَبَّ شَيْئاً لِنَفْسِهِ وَأَبْغَضَهُ لِخَلْقِهِ أَبْغَضَ لِخَلْقِهِ الْمَسْأَلَةَ وَأَحَبَّ لِنَفْسِهِ أَنْ يُسْأَلَ‌

؛ خداوند متعال چيزى را براى خود دوست مى‌دارد و براى بندگانش مبغوض مى‌شمارد؛ براى بندگان سؤال و درخواست (از يكديگر) را مبغوض شمرده و براى خودش سؤال كردن بندگان را محبوب مى‌داند». [٢]

همچنين از امام صادق عليه السلام در حديث پرمعناى ديگرى مى‌خوانيم كه گروهى از طائفه انصار نزد رسول خدا صلى الله عليه و آله آمدند و سلام كردند و حضرت به آنها پاسخ گفت. عرض كردند: اى رسول خدا! ما حاجتى از شما مى‌خواهيم. پيامبر صلى الله عليه و آله فرمود: بگوييد. عرض كردند: حاجت ما بسيار بزرگ است فرمود: بگوييد چيست؟ عرض كردند: بهشت را براى ما نزد پروردگارت تضمين كن. پيامبر صلى الله عليه و آله سر به زير افكند و با چوب‌دستى كه در دست داشت بر زمين زد سپس سر را بلند كرد و فرمود:

«أَفْعَلُ ذَلِكَ بِكُمْ عَلَى أَنْ لَاتَسْأَلُوا أَحَداً شَيْئاً

؛ من اين كار را براى شما انجام مى دهم به شرط اين‌كه درخواستى از هيچ كس (در زندگى خود) نكنيد».

امام عليه السلام فرمود: از آن به بعد آنها حتى هنگامى كه به مسافرت مى‌رفتند اگر

[١]. كافى، ج ٤، ص ٢٠، ح ٢.

[٢]. همان، ح ٤.