پيام امام امير المومنين(ع) - مكارم شيرازى، ناصر - الصفحة ٦٧٥ - شرح و تفسير قربانگاه عقل!
شرح و تفسير قربانگاه عقل!
امام عليه السلام در اين گفتار حكيمانه به خطرات مهم طمع اشاره كرده مىفرمايد:
«بيشترين قربانگاه عقلها در پرتو طمعهاست»؛
(أَكْثَرُ مَصَارِعِ الْعُقُولِ تَحْتَ بُرُوقِ الْمَطَامِعِ)
. «مَصارِع» جمع «مصرع» به معناى محلى است كه انسان به خاك مىافتد. اين واژه در مورد شهيدان و كشتهشدگان و غير آنها به كار مىرود.
«بُرُوق» جمع «برق» به معناى همان برقى است كه در آسمان بر اثر جرقههاى الكتريكى در ميان ابرهاى حامل بار مثبت و منفى ظاهر مىگردد و با صداى مهيبى همراه است كه آن را رعد مىنامند.
«مَطامِع» جمع «طمع» غالباً به معناى چشم داشتن به چيزهايى است كه يا در دسترس قرار نمىگيرد و يا اگر قرار مىگيرد شايسته و حق انسان نيست. اين واژه گاه در آرزو داشتنهاى مثبت نيز به كار مىرود كه در بعضى از آيات قرآن و دعاهاى معصومان عليهم السلام به چشم مىخورد؛ ولى غالباً بار منفى دارد و به همين دليل در منابع لغت، آن را به هر نوع آرزو داشتن تفسير كردهاند. [١]
امام عليه السلام تشبيه جالبى در اين كلام نورانى براى طمعهاى منفى بيان كرده است؛
[١]. در اين مورد مىتوانيد به كتب لغت از جمله كتاب «التحقيق فى كلمات القرآن الكريم» ماده «طمع» نوشته «علامه مصطفوى» مراجعه كنيد.