پيام امام امير المومنين(ع) - مكارم شيرازى، ناصر - الصفحة ٥١٣ - شرح و تفسير از انتقام بپرهيز
شرح و تفسير از انتقام بپرهيز
امام عليه السلام در اين گفتار حكيمانهاش به ترك انتقام و در پيش گرفتن روش صبر و عفو دعوت مىكند و مىفرمايد: «من كى آتش خشمم را فرو نشانم آيا هنگامى كه از انتقام ناتوانم كه به من مىگويند: اگر صبر كنى (تا توانا شوى) بهتر است يا هنگامى كه قادر بر انتقامم كه به من گفته مىشود: اگر عفو كنى بهتر است»؛
(مَتَى أَشْفِي غَيْظِي إِذَا غَضِبْتُ؟ أَحِينَ أَعْجِزُ عَنِ الِانْتِقَامِ فَيُقَالُ لِي لَوْ صَبَرْتَ؟ أَمْ حِينَ أَقْدِرُ عَلَيْهِ فَيُقَالُ لِي: لَوْ عَفَوْتَ)
. اين يك واقعيت است كه انسان خشمگين در برابر ظلم و ستمى كه بر او مىرود دو حالت دارد: گاه مىخواهد انتقام بگيرد؛ اما توان آن را ندارد و چه بسا به پرخاشگرى و گفتن سخنان درشت و تهديد شخص ظالم بر خيزد و گاه با او گلاويز شود؛ اما هنگامى كه ناتوانى خود را مىبيند عقبنشينى مىكند. در اين هنگام همه به او مىگويند: اگر مىخواهى انتقام بگيرى بگذار توانايى پيدا كنى و اينگونه كه مايه رسوايى و آبروريزى است به ميدان دشمنت مرو، بنابراين در چنين حالتى مردم، او را به صبر و شكيبايى دعوت مىكنند؛ اما اگر توان بر انتقام داشته باشد و طرف مقابل در برابر ضعيف و ناتوان گردد همين كه دست به انتقام بلند مىكند مردم به او مىگويند: شايسته است عفو كنى كه زكات قدرت عفو است.