پيام امام امير المومنين(ع) - مكارم شيرازى، ناصر - الصفحة ٢٧٧ - نكته پيوند اهداف و خواستهها

مرحوم علامه مجلسى در بحارالانوار بابى به اين موضوع اختصاص داده و در عنوان باب مى‌گويد:

«إنَّ مَنْ رَضِىَ بِفِعْلٍ فَهُوَ كَمَنْ أتاهُ‌

؛ كسى كه راضى به فعلى شود همانند كسى است كه آن را انجام داده است» و در ذيل آن هشت روايت نقل مى‌كند.

از جمله حديثى از امام صادق عليه السلام در تفسير آيه ١٨٣ سوره آل عمران آورده كه خطاب به گروهى از كافران است كه مى‌گفتند: ما به هيچ پيغمبرى ايمان نمى‌آوريم تا معجزه‌اى انجام دهد: «قَدْ جَاءَكُمْ رُسُلٌ مِنْ قَبْلِى بِالْبَيِّنَاتِ وَبِالَّذِى قُلْتُمْ فَلِمَ قَتَلْتُمُوهُمْ إِنْ كُنْتُمْ صَادِقِينَ»؛ بگو: پيامبرانى پيش از من، براى شما آمدند و دلايل روشن و آنچه را گفتيد آوردند؛ اگر راست مى‌گوييد چرا آنها را به قتل رسانديد؟!» [١] امام عليه السلام در اينجا مى‌فرمايد:

«وَقَدْ عَلِمَ أَنَّ هَؤُلَاءِ لَمْ تَقْتُلُوا

؛ معلوم است اينها كه در عصر پيامبر صلى الله عليه و آله بودند انبياى پيشين را نكشتند»

«وَلَكِنْ لَقَدْ كَانَ هَوَاهُمْ مَعَ الَّذِينَ قَتَلُوا فَسَمَّاهُمُ اللَّهُ قَاتِلِينَ لِمُتَابَعَةِ هَوَاهُمْ وَرِضَاهُمْ بِذَلِكَ الْفِعْلِ؛

ولى آن‌ها علاقه و فكرشان با قاتلان بود؛ از اين رو خدا آنها را قاتل ناميد چون خواسته و رضاى آنها به فعل آنان تعلق مى‌گرفت». [٢]

امام على بن موسى الرضا عليه السلام در پاسخ كسى كه سؤال كرد: چگونه هنگامى كه حضرت مهدى عليه السلام قيام مى‌كند فرزندان قاتلان حسين عليه السلام را به سبب اعمال پدرانشان به قتل مى‌رساند در حالى كه خداوند مى‌فرمايد: «وَلَا تَزِرُ وَازِرَةٌ وِزْرَ أُخْرَى‌»؛ و هيچ گناهكارى بار گناه ديگرى را به دوش نمى‌كشد» [٣] امام عليه السلام فرمود:

به سبب آن كه اين فرزندان به اعمال پدرانشان رضايت دادند و به آن افتخار مى‌كنند و هر كس به چيزى راضى شود مانند اين است كه آن را انجام داده باشد، سپس امام عليه السلام افزود:

«وَلَوْ أَنَّ رَجُلًا قُتِلَ بِالْمَشْرِقِ فَرَضِيَ بِقَتْلِهِ رَجُلٌ بِالْمَغْرِبِ لَكَانَ‌

[١]. آل عمران، آيه ١٨٣.

[٢]. بحارالانوار، ج ٩، ص ١٩٢، ح ٢٢.

[٣]. اسراء، آيه ١٥.