پيام امام امير المومنين(ع) - مكارم شيرازى، ناصر - الصفحة ١٥٣ - شرح و تفسير يكى از طُرُق آسايش
شرح و تفسير يكى از طُرُق آسايش
امام عليه السلام در اين كلام نورانى اشاره به واقعيتى درباره آسايش خانوادهها مىكند و مىفرمايد: «كمى عائله يكى از دو آسايش است»؛
(قِلَّةُ الْعِيَالِ أَحَدُ الْيَسَارَيْنِ)
. انسان در دو حالت از نظر زندگى مادى در آسايش است: نخست اين كه مال و درآمد فراوانى داشته باشد كه جوابگوى عائله او باشد، هرچند عائلهاش سنگين به نظر رسد و راه ديگر اين كه اگر درآمد او اندك است افراد خانواده او نيز كم باشند تا به زحمت نيفتد. اين در واقع تسلى خاطر براى كسانى است كه فرزندان كمى دارند و از كمى فرزندان رنج مىبرند مثل اينكه در ميان مردم معمول است كه اگر كسى خانه كوچكى داشته باشد به او مىگويند غمگين نباش مشكلات تو كمتر است؛ هر كه بامش بيش برفش بيشتر.
اين سخن شبيه چيزى است كه در كتاب «ادب الكتاب» آمده است كه مىگويد:
«الْقَلُم أحَدُ اللِّسانَيْنِ وَالْعَمُّ أحَدُ الْأَبَوَيْنِ وَقِلَّةُ الْعِيالِ أَحَدُ الْيَسارَيْنِ وَالْقَناعَةُ أحَدُ الرِّزْقَيْنِ وَالْهَجْرُ أَحَدُ الْفِراقَيْنِ وَالْيَأْسُ أَحَدُ النَّجْحَيْنِ
؛ قلم يكى از دو زبان و عمو يكى از دو پدر و كمى عيال يكى از دو آسايش و قناعت يكى از دو روزى و قهر كردن يكى از دو فراق و مأيوس شدن يكى از دو پيروزى است». [١]
در اينكه آيا اين سخن امام عليه السلام تشويقى بر تحديد نسل به هنگام محدود بودن
[١]. مصادر نهجالبلاغه، ج ٤، ص ١٢٢.