پيام امام امير المومنين(ع) - مكارم شيرازى، ناصر - الصفحة ٥١٤ - شرح و تفسير از انتقام بپرهيز
به اين ترتيب در هيچ حال، انتقامجويى عاقلانه و صحيح نيست.
امام عليه السلام با اين تعبير لطيف مىخواهد مردم را به ترك انتقام فراخواند همان چيزى كه آتشهايى بر مىفروزد و گاه سرچشمه جنگهاى خونين و گسترده و دامنهدار مىشود.
خود امام عليه السلام نمونه كاملى از اين معنا بود:
در داستان جنگ جمل هنگامى كه بر دشمنان پيروز شد فرمان عفو آنها را صادر كرد و عايشه را كه از گردانندگان اصلى اين جنگ بود با احترام به مدينه باز گرداند.
داستان عفو امام عليه السلام از «عمرو بن عاص» هنگامى كه در ميدان صفين در چنگ او گرفتار شده بود و براى نجات خويشتن خود را برهنه و عريان ساخت معروف است.
از آن معروفتر داستان توصيههاى او درباره قاتل خويش «عبدالرحمان ملجم مرادى» كه به فرزندان خود سفارش كرد آب و غذا و وسيله استراحت اين زندانى را فراهم كنند و فرمود: اگر زنده بمانم خود مىدانم با او چگونه رفتار كنم و اگر شما هم عفو كنيد بهتر است و اگر (مصلحت عموم مردم ايجاب كرد كه) لازم بدانيد او قصاص شود تنها را با يك ضربه وى را قصاص كنيد همانگونه كه او يك ضربه بر من وارد كرد.
اميرمؤمنان على عليه السلام اين درس را از استادش پيامبر اكرم صلى الله عليه و آله آموخته بود كه نمونه روشن آن عفو عمومى حضرت در داستان فتح مكه است، در حالى كه آنها قاتلان اصحاب و ياران پيامبر اكرم صلى الله عليه و آله بودند و در سيزده سال كه حضرت در مكه بود ظلم و جنايت فراوانى در حقش روا داشتند و در ساليانى كه در مدينه بود آتش جنگهايى بر ضدش برافروختند؛ ولى حضرت با يك فرمان عمومى، همه را را عفو كرد و حتى «وحشى» قاتل معروف عمويش «حمزه» را كه جنايتى