مجموعه رسائل در شرح احاديثي از کافي - سلیمانی آشتیانی، مهدی؛ درایتی، محمد حسین - الصفحة ٥٨٣ - شرح حديث «حلال محمّد حلال إلى يوم القيامة»

شأنُه- ردّ اين جماعت فرموده: «وَ لَوِ اتَّبَعَ الْحَقُّ أَهْواءَهُمْ لَفَسَدَتِ السَّماواتُ وَ الْأَرْضُ»[١].

بالجمله و نوع مذهب مخطّئه را هم كه عرض كردم، و لكن حقّ در اين مقام اين است كه مصوّبه بر خطا رفته‌اند، چنانكه مخطّئه اعتراف بر خطاى خود دارند و خطا كرده‌اند كه خطا را صواب دانسته‌اند.

پس بدانكه هيچ حقّى نيست مگر از نزد خداىِ به حقّ و حقّ را از براى كسى بيان نكرده، مگر از براى رسول برحقّ صلى الله عليه و آله و آن جناب نسپرده حقّ را مگر در نزد ائمّه بر حقّ- سلام اللَّه عليهم- پس لازم است بر كسى كه مى‌خواهد حقّ را بفهمد كه رجوع به ايشان كند و رجوع به ايشان نيست در زمان غيبت امام- عجّل اللَّهُ فَرَجه- مگر رجوع به كتاب خدا و سنّت رسول صلى الله عليه و آله و احاديث ائمّه هُدى عليهم السلام، چنانكه فرموده: «وَ مَا اخْتَلَفْتُمْ فِيهِ مِنْ شَيْ‌ءٍ فَحُكْمُهُ إِلَى اللَّهِ»[٢].

و فرموده: «يا أَيُّهَا الَّذِينَ آمَنُوا أَطِيعُوا اللَّهَ وَ أَطِيعُوا الرَّسُولَ وَ أُولِي الْأَمْرِ مِنْكُمْ فَإِنْ تَنازَعْتُمْ فِي شَيْ‌ءٍ فَرُدُّوهُ إِلَى اللَّهِ وَ الرَّسُولِ إِنْ كُنْتُمْ تُؤْمِنُونَ بِاللَّهِ وَ الْيَوْمِ الْآخِرِ»[٣].

وفرمود: «فَلا وَ رَبِّكَ لا يُؤْمِنُونَ حَتَّى يُحَكِّمُوكَ فِيما شَجَرَ بَيْنَهُمْ ثُمَّ لا يَجِدُوا فِي أَنْفُسِهِمْ حَرَجاً مِمَّا قَضَيْتَ وَ يُسَلِّمُوا تَسْلِيماً»[٤].

در اين آيه شريفه قسم ياد فرموده و فرموده: پس چنين نيست كه گمان كرده‌اند به حقّ پرورنده تو و به حق سيّد و آقاى تو اى پيغمبر، ايمان نخواهند آورد و مؤمن نخواهند بود، تا آنكه تو را حَكَم قرار دهند و تو را حاكم خود دانند در آنچه مختلف شده در ميان ايشان، پس هيچ حرجى نيست در نفس خود و هيچ شكّى در سينه خود نيابند از آن حكمى كه تو كرده‌اى و تسليم و انقياد كنند از براى تو و حكم تو، حقيقت تسليم و انقياد را.

بالجمله مراد آن است كه خداوند- جَلَّ شأنُه- در اين آيه شريفه حكم فرموده كه‌

[١]. مؤمنون( ٢٣): ٧١.