مجموعه رسائل در شرح احاديثي از کافي - سلیمانی آشتیانی، مهدی؛ درایتی، محمد حسین - الصفحة ٥١٩ - كتل

علل معصيت است، فلاحجّة للعاصي عليه و اصل معصيت راجع است به بنده؛ زيرا كه به‌سوء اختيار خود اين علل بين بين و ذوجهتين را وسيله معصيت گرداند، فالملامة لا يتوجّه إلّاإليه.

و امّا سوء اختيار و حسن اختيار، پس آن به ماهيّت و حدّ و اندازه هر كس برمى‌گردد كه در علم الهى گذشته است و به قلم قدر قضاى بكر نوشته است؛ يعنى استكتاب ربّ الأرباب هر فرد فرد ممكنات را بر لوحه هستى و صفحه آفرينش به كيفيّت و هيئت و تركيب و ترتيب كه هست، نيست الّا به اعتبار اينكه آن فرد در حدّ ذات خود چنين بود و اندازه و سرحدّ و هندسه‌اش همين بود و اگر غير اين شدى، خلاف مقتضاى نظام كلّ، بلكه جهل يا ظلم و وضع شى‌ء در غير موضعش لازم آمدى، مثل آنكه كسى سين را مثلًا شين نويسد، يا آنكه به اندازه‌اش ننويسد، مگر آنكه حروف را توانايى بر حالى به‌حالى شدن نيست و توانايى ما بديهى است كه به‌سوء اختيار ما يا به‌حسن اختيار ما از قوّه به فعل نيايد.

لمؤلّفه: