به قول مشهور، ديه شكستن دنده‌هاى بالاتر از قلب، به طرف كتف و بازو، ده دينار؛ ديه كوبيدن آنها هفت دينار؛ ديه جابه جايى آنها پنج دينار و ديه آشكار شدن و نيز سوراخ شدن آنها، يك چهارم ديه شكستن آنها است.(٢)برخى براى شكستن هريك از دنده‌ها مطلقا قائل به ثبوت ٢٥ دينار شده‌اند.(٣)برخى ديگر، ديه شكستن دنده‌هاى سمت چپ را كه محيط بر قلب‌اند، ٢٥ دينار و ديگر دنده‌ها را ده دينار ذكر كرده‌اند.(٤)

دنيا

دنيا: جهان محسوس و مادّى، مقابل آخرت.

از آن در بابهاى مختلف نظير اجتهاد و تقليد، طهارت و صلات سخن گفته‌اند.

در مرجع تقليد امورى، از جمله اقبال نداشتن به دنيا و حريص نبودن بر آن، شرط است.(١)برخى اين شرط را نپذيرفته و گفته‌اند: روى آوردن به دنيا اگر در حدّى باشد كه عدالت را از بين ببرد، عدم آن در مرجع تقليد شرط است. بنابر اين، در مرجع تقليد چيزى افزون بر عدالت شرط نيست.(٢)

از آداب تشييع جنازه سخن نگفتن در امور دنيوى است.(٣)تسلّى دادن بازماندگان ميّت و تسكين بخشيدن غم و غصّه ناشى از فقدان عزيزشان با مذمّت كردن دنيا و يادآورى ناپايدارى و معايب آن و نيز ذكر مصائب دنيوى وارد شده بر اولياى خدا مستحب است.(٤)

فارغ ساختن دل از دنيا و امور دنيايى هنگام نماز مستحب است.(٥)گريه كردن از روى عمد در نماز براى امور دنيايى به قول مشهور ـ بلكه ادعاى اجماع شده ـ موجب بطلان آن است. آيا گريه كردن براى امور دنيا مطلقا موجب بطلان است؛ چه با صدا و چه بى صدا و يا تنها در صورت با صدا بودن؟ اختلاف است. مشهور قول دوم است.(٦)

دعا كردن جهت امور دنيايى، براى خود يا ديگرى در نماز جايز است؛ بلكه براى امور دنيا و آخرت در حال سجده و نيز قنوت استحباب دارد.(٧)

(١)العروة الوثقى ١/ ٢٧
(٢)جواهر الكلام ٤٣/ ٢٨٠ ـ ٢٨١ ؛ مبانى تكملة المنهاج ٢/ ٣٢٥
(٢)التنقيح (الإجتهاد و التقليد)/ ٢٣٦ ـ ٢٣٧
(٣)كتاب السرائر ٣/ ٤١١
(٣)الألفية و النفلية/ ١٣٧
(٤)تحرير الوسيلة ٢/ ٥٨٥ ـ ٥٨٦ ؛ تفصيل الشريعة (الديات)/ ٢١٠ .
(٤)كشف الغطاء ٢/ ٣٠٢ ؛ تحرير الوسيلة ١/ ٩٥
(٥)الألفية و النفلية/ ١٢٦
(٦)جواهر الكلام ١١/ ٦٩ ـ ٧٧ ؛ مستمسك العروة ٦/ ٥٧٨ ـ ٥٨٠
(٧)كشف الغطاء ٣/ ٢٠٩ و ٢٢١