ماه خدا - چ سوم - محمدی ری‌شهری، محمد - الصفحة ١٩٧ - انگيزههاى خوردن و آشاميدن

مسلمان براى ميهمانش تهيّه مى‌كند؛ ولى ميهمان، احتمال مى‌دهد كه از مال حرام باشد.

نوع دوم: غذاهايى كه در ظاهر، حرام شمرده مى‌شوند، مثل: غذايى كه از مال مخلوط به حرام تهيّه مى‌شود، به گونه‌اى كه جدا كردن حلال و حرام آن، ممكن نيست.

نكته قابل توجّه در اين زمينه، آن است كه اسلام براى استفاده از اين گونه غذاها، راه حل دارد و براى رهايى از پيامدهاى آن، تدبيرى انديشيده است، مانند پرداخت خمس مال شبهه‌ناك. از اين راه، روزه‌دار مى‌تواند از مشكل غذاهاى شبهه‌ناكى كه بخصوص در ميهمانى‌ها مى‌خورد و يا به ميهمانان خود مى‌دهد، برهد، تا روزه ماه رمضان پاك و داراى آثار معنوى بيشترى باشد.

انگيزه‌هاى خوردن و آشاميدن‌

انگيزه‌اى كه روزه‌دار در خوردن و آشاميدن در وقت افطار و سحر دارد، تأثير مهمّى در بهره‌ورى كامل از بركات روزه دارد. در يكى از توصيه‌هاى پيامبر ٦ به ابو ذر غفارى، چنين آماده است:

«يا أبا ذَرٍّ! لِيَكُن لَكَ فى كُلِّ شَى‌ءٍ نِيَّةٌ صالِحَةٌ حَتَّى الأَكلِ وَ النَّومِ؛[١]

اى ابو ذر! براى هر چيزى نيّت خوب داشته باش، حتّى براى خوردن و خوابيدن.

ميان روزه‌دارى كه سحرى و افطار را تنها براى رفع گرسنگى و تشنگى مى‌خورد، با كسى كه آنها را به قصد قربت و كسب رضاى الهى مى‌خورد، فرق بسيار است. نورانيّت روزه‌اى كه روزه‌دار با قصد قربت غذا مى‌خورد، هرگز با روزه‌اى كه روزه‌دار با انگيزه حيوانى و خواسته نفْس غذا مى‌خورد و نيرو مى‌گيرد، برابر نيست.

[١] مكارم الأخلاق: ٢/ ٣٧٠/ ٢٦٦١، تنبيه الخواطر: ٢/ ٥٨.