فقه اهل بیت علیهم السلام - فارسی - موسسه دائرة المعارف فقه اسلامی - الصفحة ١٤٦ - تبييت نيّت سفر حيدر بهرمن
يقيم يوماً أو أكثر فليعدّ ثلاثين يوماً ثم ليتمّ ... (٤٤).
ذيل سخن امام(ع)، يعنى عبارت «فإن لم يدر»، شاهدى است بر اينكه مراد از «حدّث نفسه»، عزم كردن است.
٢. روى الكليني باسناده عن أبي ابراهيم(ع)، قال: قلت له: الرجل يعطي الالف درهم من الزكاة يقسّمها فيحدّث نفسه أن يعطي الرجل منها ثمّ يبدو له و يعزله فيعطي غيره، قال: لابأس به . (٤٥)
راوى مىگويد به موسى بن جعفر(ع) عرض كردم مردى هزار درهم از زكات به او داده مىشود كه آن را تقسيم كند و با خودش عزم مىكند كه از آن به مردى بدهد، آنگاه نظرش عوض مىشود، آن را كنار گذاشته و به ديگرى مىدهد، فرمود: اشكالى ندارد.
احتمال اينكه سؤال، پيرامون حكم مورد ترديد باشد، بسيار بعيد است.
٣. روى الكلينى باسناده عن أبي جعفر عليه السلام في قول اللّه عزّوجلّ: {و لم يصرّوا على ما فعلوا و هم يعلمون، } آل عمران، آيه ١٣٥». قال : الاصرار أن يذنب الذنب فلا يستغفر اللّه و لايحدّث نفسه بالتوبة فذلك الاصرار؛ (٤٦)
امام باقر(ع) در باره اين آيه {ولم يصرّوا على ما فعلوا و هم يعلمون } «و اصرار نمىورزند بر آنچه انجام دادهاند و آنان آگاهند» فرمود: منظور از اصرار اين است كه گناه را انجام دهد، در نتيجه استغفار نكند و پيش خودش قصد توبه نداشته باشد، اين همان اصرار است.
شكى نيست كه مانع از تحقق اصرار، قصد بر توبه كردن است، نه صرف احتمال آن.
(٤٤) وسائل الشيعه، ج٨، ص٥٠١، باب ١٥ از ابواب صلوة المسافر، ح١٢.
(٤٥) همان، ج٩، ص٢٦٤، باب ٢٧ از ابواب المستحقين للزكاة، ح ١.
(٤٦) همان، ج١٥، ص٣٣٨، باب ٤٨ از ابواب جهاد النفس و ما يناسبه، ح ٤.