فرهنگ قرآن - مرکز فرهنگ و معارف قرآن - الصفحة ٢٦٧ - تفاخر در منا
إِنَّ اللَّهَ يُمْسِكُ السَّماواتِ وَ الْأَرْضَ أَنْ تَزُولا ....
فاطر (٣٥) ٤١
نحل (١٦) ٧٩؛ حجّ (٢٢) ٦٥؛ فاطر (٣٥) ٢؛ زمر (٣٩) ٤٢؛ ملك (٦٧) ١٩
مُمكِّن/ اسماوصفات
اين صفت فعلى خداوندى از باب تفعيل [تمكين] به معناى اقتدار و توانايى بخشيدن است و ١١ بار در مورد خداوند و در اعطاى امكانات به يوسف عليه السلام، ذوالقرنين، مؤمنان و انسانها استعمال شده است. [١] اين صفت الهى به صورت اسمى نيز در ادعيه آمده است. [٢]
... وَ كَذلِكَ مَكَّنَّا لِيُوسُفَ فِي الْأَرْضِ ....
يوسف (١٢) ٢١
انعام (٦) ٦؛ اعراف (٧) ١٠؛ يوسف (١٢) ٥٦؛ كهف (١٨) ٨٤ و ٩٥؛ حجّ (٢٢) ٤١؛ نور (٢٤) ٥٥؛ شعراء (٢٦) ٤٦؛ قصص (٢٨) ٦ و ٥٧
مُملى/ اسماوصفات---) استدراج
مُمهّد/ اسماوصفات
اين صفت فعلى الهى از باب تفعيل [تمهيد] به معناى آماده كردن است و در مورد خداوند يك بار درباره فراهم نمودن نعمتها براى وليدبنمغيره، كه از سران عرب و از دشمنان رسول خدا بود، بيان شده است.
اين صفت الهى به صورت اسمى نيز در ادعيه آمده است. [٣]
وَ مَهَّدْتُ لَهُ تَمْهِيداً [٤].
مدّثر (٧٤) ١٤
مُميت/ اسماوصفات---) مرگ
مِنا
مِنا، منطقهاى نزديك مكّه است كه از آن يك فرسخ فاصله دارد و حاجيان براى رمى جمرات و قربانى به آنجا مىروند و حدّ آن از عقبه [٥] است تا وادى محسّر. [٦]
تفاخر در منا
١. پرداختن مردم عصر جاهليّت به تفاخر و فخر فروشى در سرزمين منا، پس از انجام دادن اعمال حج:
فَإِذا قَضَيْتُمْ مَناسِكَكُمْ فَاذْكُرُوا اللَّهَ كَذِكْرِكُمْ آباءَكُمْ أَوْ أَشَدَّ ذِكْراً [٧] ...
بقره (٢) ٢٠٠
٢. شايسته نبودن تفاخر در منا:
فَإِذا قَضَيْتُمْ مَناسِكَكُمْ فَاذْكُرُوا اللَّهَ كَذِكْرِكُمْ
[١] . اسما و صفات الهى فقط در قرآن، ج ٢، ص ١٣١٩-/ ١٣٢٢.
[٢] . المقام الاسنى، ص ٩٥؛ البلد الامين، ص ٤٠٣.
[٣] . البلد الامين، ص ٣٢٣؛ المقام الاسنى، ص ٩٥.
[٤] . اسما و صفات الهى فقط در قرآن، ج ٢، ص ١٣٣٦.
[٥] . معجمالبلدان، ج ٥، ص ١٩٨، «منى».
[٦] . اخبار مكّه، ج ٢، ص ١٧٢؛ مجمعالبحرين، ج ١، ص ٤٠١.
[٧] . [آيه ياد شده اشاره دارد] به كار مشركان كه پس از انجام دادن مناسك در منا به شمارش فضايل پدران و يادآورى خوبيهاى دوران گذشته خود مىپرداختند. (الكشاف، ج ١، ص ٢٤٧؛ التبيان، ج ٢، ص ١٧٠)